"Allah'ın fiili sıfatları gayri sıfatlar." ifadeniz için, İmam-ı Azam'ın Fıkhü'l-Ekber kitabında ve Diyanet'te böyle olmadığını gördüm. "Fiili sıfatlar da Allah'ın zatı ile kaimdir." diyor. Buna ne dersiniz?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"Gayri sıfatlar" ile "fiili sıfatlar" arasında bir anlam farkı bulunmuyor. Kelam kitaplarında "fiili sıfatlar" diyen de var, "gayri sıfatlar" diyen de var. Dolayısı ile Allah’ın fiili sıfatlarına "sıfat-ı gayri" demenin bir mahzuru bulunmuyor.

Nitekim Üstad Hazretleri de bu ifadeyi kullanmaktadır. Şöyle ki:

"İkincisi: Cenâb-ı Hakkın ismi, Zât-ı Akdesine ayn olduğu cihetle, Lâfza-i Celâl, sıfât-ı ayniyeye işarettir. اَلرَّحِيمِ de fiilî olan sıfât-ı gayriyeye îmadır. اَلرَّحْمٰنِ dahi, ne ayn ne gayr olan sıfât-ı seb’aya remizdir."(1)

Üstelik "gayri" ifadesi, "ayni" ifadesine bir remiz, bir göndermedir. Yani Allah’ın selbi sıfatları; zatına ayni iken, fiili isimler zatına gayrdır. Bu sıfatların Allah’ın zatına gayr olması, -haşa- ondan farklı ve müstakil olduğu anlamında değildir. Bu nokta ilm-i kelamın çok ince ve derin bir konusu olup, acizane üzerinde bir yıl araştırma yaptık. Bu yüzden bu konuda kullanmış olduğumuz her bir kelime ve tabirin bilincinde ve şuurundayız.

Mahlukatta veya mümkinatta, Allah ile kaim olmayan bir şeyin olması zaten mümteni ve muhaldir. Böyle bir şeyi iddia etmek de şirk olur. Burada "gayr" ifadesi, Allah’ın zat-ı akdesi ile sıfatları arasındaki ilişkiye işaret eden özel bir terimdir. "Gayr" ifadesi kelam ilminde harici, müstakil şeklinde kullanılmıyor.

Sıfatlara "ayni" ve "gayri" denilmesine işaret eden şu makalemizi incelemenizi de tavsiye ederiz:

İlave bilgi için tıklayınız:

- ALLAH'IN SIFATLAR...

(1) bk. İşârâtü'l-İ'câz, Fatiha Suresi Tefsiri.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?

Yorumlar

Refet
bu derin konuyu bizin gibi müptedi risale karilerinin anlayacagi şekilde özetlemişsiniz,çok istifade ettim.Allah razi olsun.
Yorum yapmak için Giriş Yapın ya da Üye olun.

BENZER SORULAR

Yükleniyor...