Block title
Block content

"Bir aşiretin herbir ferdi, bir günde attığı balgamı, cerbeze ile vehmen tayy-ı mekân ederek birden bir şahısta o muhassalı temsil edip başka efradı ona kıyas ederek, o nazar ile baksa." açıklar mısınız?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Bahsi geçen yerde cerbezenin tarifi yapılıyor ve akla yaklaştırmak için bu temsil getiriliyor. Cerbezenin tarifi sadedinde Üstat şunları söylüyor (mana olarak):

Cerbeze birbirinden farklı ve büyük işlerin sadece kusurlu yönlerini gösterip iyi yönlerinin üstünü kapama işidir. Bu büyük işin kusur ve eksiğini büyütüp ve uzatıp iyiliğinin ve güzelliğinin üstüne perde çekip görülmesini engellemek işidir.

Üstad'ın diğer bir tarifi ile "hakkı batıl, batılı da hak gösterme" işidir cerbeze.

Beş bin kişilik bir aşiretin her bir ferdinin günlük tükürüğü toplansa bir havuzu doldurur. Havuzu dolduran  bu tükürüğü bir şahsa versek cerbeze yapmış oluruz. Yani normal bir insan kalıbının dışına çıkıp o insanı acip bir mahluk durumuna düşürmüş oluruz ki, bu hakkı ihlal etmek demektir. Zira hak ve doğru her şeyi kendi hali ve kalıbı içinde kabul etmek demektir.

Başka bir cerbeze şekli ise; insanın uzun müddet içinde yaptığı bir işi, bir anda olmuş gibi göstermektir.

Mesela, insanın bir yılda yediği yemeği bir günde yemiş gibi göstermek abartı ve cerbezeden başka bir şey değildir. Zira bir yılda yenen yemeğin bir günde yenilmesi imkansız bir safsatadır.

Cerbeze,
mekan ve zaman kayıtlarını nazara almadan, her şeyi abartılı ve hatalı bir nazar ile görmeye çalışmak ameliyesidir.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Paylaş
BENZER SORULAR
Yükleniyor...