Block title
Block content

"Biri ehadiyet sikkesi, diğeri samediyet turrası bulunuyor. Zîrâ, bir zîhayat ekser kâinatta cilveleri görünen esmâyı, birden kendi aynasında gösteriyor." Ehadiyet ve Samediyete Ayna Olmak Ne Demektir?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Kainatın umumunda  azametli ve büyük olarak tecelli eden isim ve sıfatların tecellisine vahidiyet denir. Aynı isim ve sıfatların, bir cüzde ve cüz’ide küçük ve okunaklı, herkesin rahat ve kolaylıkla okuyabileceği tecelliyatına da ehadiyet denir.

Kainat, Allah’ın isim ve sıfatlarına, umumi ve külli bir ayinedir. İnsan ise küçük ve cüzi bir ayinedir. Yalnız mana ve tecelli noktasından, her ikisi arasında bir fark yoktur. Fark, sadece azamet ve büyüklüktedir. Kainatın umumundaki bütün külli ve büyük manalar, insanın mahiyetinde küçük ve okunaklı olarak yazılmış ki, herkes kolayca anlasın. Zira herkes kainatın umumi aynasındaki yazıyı ve manayı okuyamaz, ihata ile anlayamaz.

İnsan mahiyetinin, Allah’ın bütün isim ve sıfatlarına kusursuz ve geniş bir şekilde ayine olması, yani, mahiyetinde her bir isim ve sıfatın manasını tam göstermesi ile de samadiyetin tecellisini gösterir. Bu ise insanın her açıdan bir zatın tecelliyatına muhtaç olduğunun ifadesidir. İşte insan, kendisine verilen duygular sayesinde bu ihtiyacı tam hisseden tek varlıkır.

İnsan şu kainatın küçük bir modeli ve numunesi hükmünde yaratılmıştır. Kainatta ne varsa, insanda da o vardır. Ama kainat büyük ve umumi bir ayna; insan ise küçük ve hususi bir ayna olarak yaratılmıştır. Kainat, Allah’ın isimlerine dev bir aynadır. İnsan ise o dev aynanın küçültülmüş, ama tüm hususiyetlerini ihtiva eden küçük bir aynasıdır.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Paylaş
Yükleniyor...