Block title
Block content

"Dimağda meratib-i ilim muhtelifedir." ifadesi Lemeat'ta izah edilirken, iltizam mertebesi iz'an mertebesinden sonra geliyor. Mektubat'ta ise, "Yazılan sözler iltizam değil iz'andır." deniliyor. Buradaki farkı anlatır mısınız?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Burada kullanılan "iz'an" ve "iltizam"ın ne anlama geldiği Dokuzuncu Mektup'ta çok güzel izah edilmiştir. Şöyle ki;

"RABİAN: Ulema-i İslâm ortasında 'İslâm' ve 'iman'ın farkları çok medar-ı bahsolmuş. Bir kısmı 'İkisi birdir.' diğer kısmı 'İkisi bir değil, fakat biri birisiz olmaz.' demişler ve bunun gibi çok muhtelif fikirler beyan etmişler. Ben şöyle bir fark anladım ki:"

"İslâmiyet iltizamdır; iman iz’andır. Tabir-i diğerle, İslâmiyet, hakka tarafgirlik ve teslim ve inkıyaddır; iman ise, hakkı kabul ve tasdiktir."

"Eskide bazı dinsizleri gördüm ki, ahkâm-ı Kur’âniyeye şiddetli tarafgirlik gösteriyorlardı. Demek o dinsiz, bir cihette Hakkın iltizamıyla İslâmiyete mazhardı; 'Dinsiz bir Müslüman.' denilirdi. Sonra bazı mü’minleri gördüm ki, ahkâm-ı Kur’âniyeye tarafgirlik göstermiyorlar, iltizam etmiyorlar; 'Gayr-i müslim bir mü’min.' tabirine mazhar oluyorlar."(1)

Lemeat'ta geçen "iltizam" ise "iz'an"dan sonra hasıl olan bir iltizamdır. Yani hakkı kabul etmiş ve de teslim olup inkıyad etmiştir. zira iz'ansız iltizam da olabilir.

(1) bk. Mektubat, Dokuzuncu Mektup.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Paylaş
BENZER SORULAR
Yükleniyor...