Block title
Block content

"Ehl-i keşfin küre-i arzda ifritlere mahsus tabakasını bin senelik bir mesafe görmeleri, âlem-i şehadete ait küre-i arzın çekirdeğinde değil, belki âlem-i misalîdeki dallarının ve tabakalarının tezahürüdür." izah eder misiniz?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"Küre-i arz, âlem-i şehadette bir çekirdektir; âlem-i misaliye ve berzahiyede bir büyük ağaç gibi, semavâta omuz omuza vuracak bir azamettedir. Ehl-i keşfin küre-i arzda ifritlere mahsus tabakasını bin senelik bir mesafe görmeleri, âlem-i şehadete ait küre-i arzın çekirdeğinde değil, belki âlem-i misalîdeki dallarının ve tabakalarının tezahürüdür. Madem küre-i arzın zâhiren ehemmiyetsiz bir tabakasının böyle başka âlemde azametli tezahürâtı var; elbette yedi kat semâvâta mukabil yedi kat denilebilir."(1)

Alem-i misal; maddi alemle ruhlar alemi arasında bir köprü alemidir. Bu alem, hem maddi alemden hem de ruhlar aleminden vasıflar almıştır. Maddi aleme göre misal alemi daha latif ve hafif bir alemdir. Misal alemi hayale yakın bir alemdir. İnsandaki hayal kuvvesi de bu aleme açılan bir pencere hükmündedir.

Misal aleminde, şu maddi alemin bütün hususiyetleri yansır ve orada o alemin şartlarına göre tecelli eder. Burada küçük bir çakıl taşı orada dağ gibi görünür. Buradaki bir damla su orada göl gibi tecelli eder. Buranın akrebi orada büyük ve korkunç bir mahluk şeklinde görünebilir.

Şu dünya hayatında hayır ve şer iyilik ile kötülük, güzel ile çirkin nasıl içi içe ise, orada da yansımaları iç içe olmak gerekir. Şu dünya hayatında olan biten her şey, fotoğraf olarak çekiliyor ve kaydı misal aleminde levhalar suretinde muhafaza ediliyor.

Burada, bazı evliyaların mana aleminde gördükleri şeyleri aynı ile maddi aleme tatbik etmelerindeki hataları izah ediliyor. Halbuki mana aleminin şartları ve yapısı ile maddi alemin şartları ve yapısı çok farklıdır. Bu farkı nazara almadan her iki alemi eşit görmüşler ve onu ona tatbik etmişler. Bu da bilimsel açıdan bazı çelişki ve itirazlara sebep olmuş.

Mesela, misal aleminde gördükleri kaf dağını yeryüzünde görmüş gibi tasvir etmişler. Kaf dağının cesamet ve büyüklüğünü öyle bir şekilde tasvir ediyorlar ki, dünyaya yerleşmesi mümkün değildir. O zaman haklı olarak ehli fen bu tasvirlere karşı çıkıyorlar. Zira coğrafya ilmine göre dünya üstünde böyle bir dağ mevcut değildir. Böyle olunca makbul olan bu evliyalar hakkında suizan oluşuyor.

İşte Üstad Hazretleri burada bu çelişki ve tutarsızlığı izah ediyor. Ne fennin beyanını inkar ediyor, ne de o makbul evliyaların gördüm dedikleri şeyin hakikatini reddediyor.

Üstad Hazretleri  onların gördüklerinin hak ve doğru  olduğunu, lakin dünya üzerine tatbik etmelerinin hata olduğunu söylüyor. Onlar mana ve misal aleminde o yerleri görmüşler, bu doğrudur; yalnız mana ve misal aleminin maddi alemle aralarında azim farklar var. Maddi alemde bir çakıl taşı misal aleminde bir dağ gibi görünür. Maddi alemin küçük bir tarlası misal aleminde büyük bir ova gibi yansır. İşte o zatların orada gördükleri geniş ve büyük Kaf dağı, maddi alemdeki Himalaya dağlarının mübalağalı bir tecellisi, bir yansımasıdır. Onların gördüğü haktır, ama gördüklerini aynı ile dünyaya tatbik etmeleri hatadır. İşin özü budur.

Üstad Hazretleri bu hakikati iki çobanın hikayesi(2) ile izah ediyor. Rüya ve misal alemlerinde görülen şeylerin hükmünü, doğru ve isabetli bir şekilde dünya şartlarına uyarlamak, ancak asfiya denilen derin alimlerin işidir. Bu  zatlar başlangıçta asfiya makamına çıkamadıkları için, gördüklerini sağlıklı bir şekilde dünya şartlarına uyarlayamamışlar, ama daha sonra o makama çıkınca onlarda hatalarını görmüşler. Burada bu külli hakikate küçük bir gönderme yapılıyor.

Dipnotlar:

(1) bk. Lem'alar, On İkinci Lem'a.
(2) bk. Mektubat, On Sekizinci Mektup.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Paylaş

Yorumlar

drerkan
Asfiya makamına çıkamayanlar da olabiliyor değil mi?son parağrafdaki izahınız için soruyorum?
Yorum yapmak için Giriş Yapın ya da Üye olun.
Editor (Muaz)

Olabiliyor çünkü her evliyanın asfiya olması kabil değildir.

Yorum yapmak için Giriş Yapın ya da Üye olun.
BENZER SORULAR
Yükleniyor...