Block title
Block content

"Emir ve irade-i İlâhiyenin bir arşı olduğunu kat’î bir surette ispat ediyor. 'Hüve' anahtarıyla havanın maddî cihetindeki bu acaibi gördüğüm gibi, hava unsuru da bir 'Hû' olarak,.." ifadelerini açıklar mısınız?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Allah’ın her bir isim ve sıfatının galiben tecelli ettiği bir alan, bir makam vardır. Bu makamda ve alanda, bir isim ve sıfat galipken, diğer isim ve sıfatlar ona tabidir, onun riyaseti altında işlerler. Tabiri caiz ise; o makam ve alanda bir sıfat orkestra şefi gibi diğer isimleri kontrol edip tedbir eder. İşte Üstad'ın arş kavramının açılımı ve manası bu şekildir.

Allah’ın her isim ve sıfatı, diğer isim ve sıfatlardan hem hüküm, hem de mana olarak farklı olmasından dolayı, arşı hükmünde olan tecelli edeceği makam ve alanda, farklı ve başka bir şekle ve vasfa girer.

Mesela; İrade sıfatının mana ve hükmü ile Kudret sıfatının mana ve hükmü nasıl farklı ise, bu sıfatların galiben tecelli ettiği makam ve alanlar da ona göre farklıdır. Üstad Hazretleri burada bu manaya da işaret ediyor. Allah’ın İrade sıfatı, Kudret sıfatına nispetle daha nahif ve latif olmasından, tecelli alanı olan hava da ona göre nahif ve latiftir. Havanın İrade sıfatına arş olmasında bu mana da vardır. Işık ve nurun İlim sıfatına arş olması da benzer manadadır.

Hava unsurundan bir parça hüve, yani bir nefeslik kelam, nasıl maddi hava unsurunda bir çok mucizevi işlere ve vazifelere mazhar oluyor ise, bir kelamın birçok kulağa eksilmeden ve bölünmeden gitmesi gibi, aynı şekilde hava unsuru bir bütün olarak  mana ve misal aleminde birçok hakikatlerin anahtarı oluyor. 

Hava letafet noktasından mana ve misal alemine çok benziyor, bu noktada o alemlerin anlaşılmasında bir miyar, bir mikyas olabilir; anahtar olmasını bu letafet benzerliği olarak anlayabiliriz.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Kategorisi: Hüve Nüktesi | Yazar: Sorularla Risale | Okunma Sayısı: 3663 | Word indir | Pdf indir
Paylaş
BENZER SORULAR
Yükleniyor...