"Evet, aynaların fâniliği ve mevcudatın zevâliyle beraber tecelliyâtın ve füyuzâtın devam etmesi, bütün zuhurattan daha zâhir bir surette, onlarda görünen cemâlin mazharlara ait olmadığına delâlet eder..." İzah eder misiniz?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"Evet, aynaların fâniliği ve mevcudatın zevâliyle beraber tecelliyâtın ve füyuzâtın devam etmesi, bütün zuhurattan daha zâhir bir surette, onlarda görünen cemâlin mazharlara ait olmadığına delâlet eder ve en fasih bir lisanla ve en vâzıh bir burhanla gösterir ki, o tecelliyat, Vâcibü'l-Vücudun ve Bâkî-i Vedûdun mücerred cemâlinin ve mazharlar üzerinde daimî yenilenen ihsânâtının cilveleridir."(1)

Nehir’in üstündeki kabarcıklarda yansıyan ışıklar, kabarcığın gitmesi ile kaybolmaması, ışığın kabarcıktan değil, daimi ve sabit olan bir Güneş'ten geldiğini ispat ediyor. Yani nehir akıp kaybolduğu halde, nehrin üstündeki ışık hüzmeleri kaybolmuyor. Bu da Güneş'in daimi ve baki olarak nehrin üstünde tecelli ettiğini akla gösteriyor.

Aynı şekilde kainat bir nehir, eşya bu nehirde akan su, eşya üzerinde görülen güzellikler de temsildeki ışıklar gibidir. Kainat ve içindeki eşya ölümle sürekli yokluğa aktıkları halde, güzellikler daimi ve sabit kalıyor. Demek bu güzellikler, eşyaya değil daim ve baki olan bir Zat'a aittir ve oradan kaynayıp geliyorlar.

Fani bir şeyden baki güzellikler çıkmaz, ölümle yok olmaya mahkum olan eşyadan ebedi güzellikler ve sonsuz iyilikler meydana gelmez ve gelemez.

Kainat ve içindeki mahlukat, bir nehir gibi akıp kaybolduğu halde, üzerindeki harika tecelli ve nakışların sabit olması, fenaya ve yokluğa mahkum olmaması, tecelli ve nakış sahibinin baki ve ebedi olduğunu ispat eder.

Mesela; bizim ceddimiz şimdi yok, biz varız, yarın biz de gideceğiz, bizim torunlarımız gelecekler. Lakin hayat, rızk, şifa vesaire gibi hakikatler, ceddimizde göründüğü gibi, bizde de görünüyor, yarın torunlarımızda da görünecek.

Aynı şekilde diğer isimler de tecellisini devam ettiriyor. Demek bizim faniliğimiz, Allah’ın ve isimlerinin bakiliğine ve devamlılığına bir delil, bir ayna oluyor.

(1) bk. Sözler, Yirmi Altıncı Söz, Dipnotlar.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

BENZER SORULAR

Yükleniyor...