Block title
Block content

"Evet, insanın fiilleri kalbin, hissin temayülâtından çıkar. O temayülât, ruhun ihtisasatından ve ihtiyacatından gelir. Ruh ise, İmân nuru ile harekete gelir." ifadelerini izah eder misiniz?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"Evet, iman, kalbde, kafada daimî bir mânevî yasakçı bıraktığından, fena meyelânlar histen, nefisten çıktıkça 'yasaktır' der, tard eder, kaçırır."

"Evet, insanın fiilleri kalbin, hissin temayülâtından çıkar. O temayülât, ruhun ihtisasatından ve ihtiyacatından gelir. Ruh ise, iman nuru ile harekete gelir. Hayır ise yapar, şer ise kendini çekmeye çalışır. Daha kör hisler onu yanlış yola sevk edip mağlûp etmez."(1) 

İnsanın davranış ve amellerinin kökeni ya da çıkış noktası; insanın kalbindeki ya da hissiyatındaki eğilimlerdir. Bu eğilimler ise; ruhun ihtiyaç ve duyarlılığından kaynayıp geliyorlar. Ruhu harekete geçiren dinamik ise; iman ve inançlardır. Şayet ruhu tetikleyip harekete geçiren inanç hak ise; ruh, bunu canı gönülden yapar, zira ruhun temel yaratılış eğilimleri ve duyarlılığı hak ile mütenasip ve onun ile uyumludur.

Şayet ruhu tetikleyen şey batıl ya da şer ise; ruh, mizacı gereği bundan kaçınmaya çalışır. Burada insanın terbiye ve çevresi çok önem arz ediyor. Şayet terbiye batıl, çevre şerli ise; ruhun buna sürekli direnç göstermesi kabil değildir.

Ruhun hayra yatkın olması bir yere kadardır; bu yatkınlığa insanın da irade ve terbiye olarak yardımcı olması iktiza eder. Şeriat ve peygamberlerin gönderilme gerekçesi ve ihtiyacı da bu yatkınlığa destek ve takviye içindir. Yoksa insanın sadece ruhi mizacı ile iyi kalabilmesi çok zordur. Kafirlerin bazı iyi hasletleri de ruhun bu anatomisinden dolayıdır. Yoksa kafirler küfürden bir kemal alıyor değiller.

Özetle; İslam ruhu, ruh kalbi ve hissiyatları, kalp ve hissiyatlar da eğilimleri, eğilimler de davranış ve amelleri tanzim eder.

(1) bk. Hutbe-i Şâmiye

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Kategorisi: Hutbe-i Şamiye | Yazar: Sorularla Risale | Okunma Sayısı: 1956 | Word indir | Pdf indir
Paylaş
BENZER SORULAR
Yükleniyor...