Block title
Block content

"Ezelî ve ebedî bir zâtın âyinesi olan ve nihayetsiz derecede nazik ve letafetli bulunan zîşuur bir sırr-ı insanî,.." İzah eder misiniz?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"Evet, fıtraten ebediyeti isteyen ve ebed için halk olunan ve ezelî ve ebedî bir Zâtın âyinesi olan ve nihayetsiz derecede nazik ve letâfetli bulunan zîşuur bir sırr-ı insanî, zînur bir lâtife-i Rabbâniye, şu kasavetli, ezici ve sıkıntılı, geçici ve zulümatlı ve boğucu olan ahvâl-i dünyeviye içinde, elbette teneffüse pek çok muhtaçtır ve ancak namazın penceresiyle nefes alabilir."(1)

Güzel bir mobilya marangozun hüner ve ustalıklarını göstermek noktasında bir aynadır. Yani mobilyaya bakarak marangozun hüner ve sanatkarlığını anlar ve bunu takdir ederiz.

Mobilya, marangozun zatı ve zatına mahsus keyfiyeti hakkında bize bir ipucu verir ve onun cemal ve kemaline bir karine olur, ama mikyas ve mizan olamaz. Yani mobilyaya bakarak marangozu her ciheti ile yüzde yüz anlar ve kuşatırız, diyemeyiz.

İnsan da aynı bunun gibidir; Allah’ın isim ve sıfatlarına güzel bir ayna güzel bir tecelli alanıdır. Ama Allah’ın Zat-ı Akdes’ine bir mikyas bir mizan, yüzde yüz örtüşen bir ölçü değildir.

Marangoz şahsı itibari ile yaptığı bir mobilya içinde değildir, ama ustalık ve maharet olarak mobilyanın her bir nakış ve işlemesinde mevcuttur. Marangoz kanlı ve canlı olarak mobilya içinde değildir, ama mobilyanın marangozun maharet ve ustalığına işaret eden delilleri kesindir.

Allah isim ve sıfatları ile her şeyin yanında hazır ve nazıdır, ama zatı itibari ile her şeyden münezzeh ve mukaddestir. Bu ikisini karıştırmamak gerekiyor.

Allah zatı itibari ile değil, isim ve sıfatları ile her şeyin yanında hazır ve nazırdır demiştik. Öyle ise Allah  Zat-ı Akdesi ile bizzat değil bilvasıta tasarruf ediyor. Yani Allah’ın isim ve sıfatları onun Zatı ile kaim ve Onun Zat'ından  kaynayıp geldiği için, dolaylı bir şekilde Allah’ın Zatı her fiil ve icraatın memba ve esasıdır denilebilir. Ama Zat-ı Akdes asla ve kata mahlukat ile mübaşeret ve temas içinde değildir ve her şeyin yanında bizzat hazır ve nazır olmaz. "Allah Zatı ile her şeyin yanında bizzat hazır ve nazır" demek şirk olur.

(1) bk. Sözler, Yirmi Birinci Söz.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Paylaş
BENZER SORULAR
Yükleniyor...