Block title
Block content

"Geçmiş ve gelecek mahlûkatın dahi mânen hayattar bir vücud-u mânevîleri ve ruhlu birer sübut-u ilmîleri vardır ki, Levh-i Kazâ ve Kader vasıtasıyla o mânevî hayatın eseri, mukadderat namıyla görünür, tezahür eder." İzahı?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Eşyanın, yani yaratılmış bütün mahlukatın iki türlü vücutları vardır. Biri vücud-u ilmi ve manevileri, diğeri ise vücud-u harici ve maddileridir. 

Eşyanın zaman içerisinde geçmiş ve gelecek safhasında olan kısmına vücudu ilmi ve manevi denir. Hali hazır safhasına da vücudu harici ve maddi denir. Eşyanın bu geçmiş ve gelecek safhasındaki ilmi varlıkları bizim anladığımız gibi zihinde bir hayal ve vehimden ibaret değildir. Bunlar da aynı maddi vücut gibi Allah’ın ezeli ilminde manevi ve ilmi olarak mevcutlardır. Hatta bir takım tasavvuf ve felsefe ehli, bu eşyanın  ilmi ve manevi varlık safhasını  asıl ve esas kabul etmişler. Onun harici aleme intikal etmiş maddi halini de daha zayıf ve hayali görmüşler.

Üstat, burada eşyanın ilmi ve manevi safhasında da bir çeşit ince ve latif bir hayat tecellisinin olduğunu vurguluyor. Nasıl harici varlık aleminde Allah her şeyi hayata mazhar ediyor. Elbette o harici alemin temeli ve esası konumunda olan manevi ve ilmi vücutların da kendine has hayata mazhariyetleri vardır diyor. 

Üstat o manevi ve ilmi varlık sahasında tecelli eden hayatın izi ve işareti olarak da kader ve levh-i mahfuzdan süzülüp gelen mukadderatı gösteriyor. Gerçekten maddi alemde olan biten her şeyin komut ve asılları hep o manevi alemden geliyor ve ona göre tecelli ediyor. Elbette maddi hayatta, hayatın bir tecellisi varsa, asıl ve menba olan kader levhalarında daha  latif ve ince bir hayat tecellisi bulunmak hikmet-i İlahi’nin bir gereğidir. Üstat; “Bu hayat tecellisi de mukadderat ile anlaşılıyor.” diyor. 

Buradan şu sonucu çıkarabiliriz: Nasıl ki, eşyanın maddi ve manevi olmak üzere iki yüzü vardır. Öyle de hayatında iki yüzü vardır. Biri maddi alemde maddi hayat olarak  tezahür ediyor; diğeri manevi alemlerde manevi hayat olarak tezahür ediyor.

Soruda geçen kısmı okumak için tıklayınız:

Onuncu Söz, Zeylin İkinci Parçası.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Paylaş
BENZER SORULAR
Yükleniyor...