Block title
Block content

"Hâlık-ı Rahîm, bir kuşun tüylü libasını hangi kanunla değiştiriyor, tazelendiriyor. O Sâni-i Hakîm, aynı kanunla, her sene küre-i arzın libasını tecdid eder..." Bu hangi kanundur acaba?..

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Kainattaki bütün kanunlara, prensiplere, kurallara Allah'ın kudret sıfatının birer tecellisi birer cilvesi nazarı ile bakabiliriz. İrade sıfatının arşı olan alem-i emirde kanunların emri yazıldıktan ve verildikten sonra, o emrin tatbik ve uygulama işini kudret sıfatı yapar. Mesela alem-i emirde suya kaldırma kuvveti yazılır, güneşe itme ve çekme kuvveti verilir, verilen bu kuvvetin tatbik işini de kudret sıfatı yapar. Üstad Hazretleri bu hususa şöyle işaret ediyor;

“Fakat caizdir ki, her bir şeyin esası zannettikleri olan cezb, def, hareket, kuva gibi emirler, adetullahın kanunlarına birer isim olsun. Lakin kanun, kaidelikten tabiiliğe ve zihnilikten hariciliğe, itibariden hakikate ve aletiyetten müessiriyete geçmemek şartıyla kabul ederiz."(1)

Kudret hangi yerde tecelli ederse, tecelli ettiği işin şekli ve vasfına göre isim alıyor; insanlar oradaki tecelliyi zihni ve ilmi alemde baki kılmak için tesmiye yapıyor; yani oradaki tecelliyi isimlendirip üstüne bir sembol koyuyorlar. Hatta bazen o kanunu keşfeden insanın ismi ile anılıyor ki, bunun değeri insanlar ve ilimler açısındandır, yoksa dini açıdan bir değer taşımaz. Yani o kanuna hangi ismin ve sembolün verileceği insanların kendi tercihidir, bu dinin alanına girmez.

Suyun kaldırma işine Arşimet prensibi denilmesi dine zıt sayılmaz. Yeter ki o kanunun arka cephesinde asıl iş gören kudret-i İlahi inkar olunmasın. O kanunun modern bilimde isminin ne olduğu bilimin konusu olduğu için bizim sahamıza girmiyor.

(1) bk. Mesnevî-i Nuriye, Nokta.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Paylaş
BENZER SORULAR
Yükleniyor...