Block title
Block content

"Hem madem her şeyin hakikatı, Cenab-ı Hakk’ın bir isminin tecellisine bakar, ona bağlıdır, ona âyinedir,.." cümlesini devamıyla açıklar mısınız?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"Her bir kemâlin, her bir ilmin, her bir terakkiyâtın, her bir fennin bir hakikat-i âliyesi var ki, o hakikat bir ism-i İlâhîye dayanıyor. Pek çok perdeleri ve mütenevvi tecelliyâtı ve muhtelif daireleri bulunan o isme dayanmakla, o fen, o kemâlât, o san'at kemâlini bulur, hakikat olur. Yoksa, yarım yamalak bir surette, nâkıs bir gölgedir."

"Meselâ, hendese bir fendir. Onun hakikati ve nokta-i müntehâsı, Cenâb-ı Hakkın ism-i Adl ve Mukaddir'ine yetişip, hendese aynasında o ismin hakîmâne cilvelerini haşmetiyle müşahede etmektir."

"Meselâ, tıp bir fendir, hem bir san'attır. Onun da nihayeti ve hakikati, Hakîm-i Mutlakın Şâfî ismine dayanıp, eczahane-i kübrâsı olan rû-yi zeminde Rahîmâne cilvelerini edviyelerde görmekle, tıp kemâlâtını bulur, hakikat olur."

"Meselâ, hakikat-i mevcudattan bahseden hikmetü'l-eşya, Cenâb-ı Hakkın (celle celâlühü) ism-i Hakîm'inin tecelliyât-ı kübrâsını müdebbirâne, mürebbiyâne eşyada, menfaatlerinde ve maslahatlarında görmekle ve o isme yetişmekle ve ona dayanmakla şu hikmet hikmet olabilir. Yoksa, ya hurafâta inkılâb eder ve mâlâyâniyât olur veya felsefe-i tabiiye misilli dalâlete yol açar."(1)

Her şey bir isme dayanıyor. İsimler de Allah’ın Hakk sıfatına dayanıyor. Dolayısı ile her şey Hakk ismi ile kaim oluyor diyebiliriz.

Hak: Kelime olarak gerçek, vacip ve lâzım olan demektir. Istılahta ise Allah’ın sahip olduğu İlahi sıfatların ebedi ve ezeli olup, her daim kararlı ve sabit olma haline denir. Allah bir müddet sonsuz kudret sahibidir, ama şu kadar zaman sonra kudretinin bir kısmını kaybeder demek Hak ismi ile bağdaşmaz. Zira Hak daim ve ezeli olma halidir. Aksini düşünmek Hak ismini inkardır.  

(1) bk. Sözler, Yirminci Söz, İkinci Makam.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Kategorisi: İkinci Maksat | Yazar: Sorularla Risale | Okunma Sayısı: 2825 | Word indir | Pdf indir
Paylaş
BENZER SORULAR
Yükleniyor...