"Hem Onun mülküdür. Hem O vermiştir. Öyle ise, minnet etmeyerek ve çekinmeyerek fena et, fedâ et; tâ beka bulsun. Çünki: Nefy-i nefy, isbattır. Yâni: Yok, yok ise; o vardır. Yok, yok olsa; var olur." İzah eder misiniz?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Nefiy, sürgün etmek demektir. Bir şeyin yokluğunu iddia etmeye de nefy denilir. Sürgündeki bir adamı geldiği yere sürgün ederseniz asıl vatanına kavuşmuş olur. İnkâr edilen bir davayı kabul etmeyerek aksini ispat ettiğinizde de o davanın doğruluğu ortaya çıkmış olur.

İman hakikatlerinden birini, meselâ âhireti inkâr eden kişinin bu inkârı nefyedildiğinde, yani aksi ispat edilerek bu iddia kendisine iade edildiğinde âhiretin varlığı ispat edilmiş olur.

“Yok, yok ise; o vardır. Yok, yok olsa; var olur.” ifadeleri de yakın mâna taşırlar. Adamın cebinde hiç para yoksa daha sonra ona para vermek suretiyle bu yokluğa son verdiğinizde “yok yok olmuş” olur ve adamın cebinde para mevcut olur.

Bu kaidelerin konuya uygulanması ise şöyle olmaktadır:

Üstadımızın sıkça vermiş olduğu o harika “güneş ve ayna” misâlini bu konuya da tatbik edebiliriz. Aynanın kendi ışığına sahip çıkması, onunla övünmesi “vücuduna ve enaniyetine dayan”masıdır. Ona “bu ışığın kendi malı olmadığı, güneş ışığının bir tecellisi olduğu” ispat edildiğinde, ayna kendinde görünen o ışığın kendi malı olduğu davasından vazgeçer ve ona ışık veren güneşi bulur.

İnsan da kendi vücudunu, yani varlığını kendi malı değil, Hâlık’ının bir ihsanı ve emaneti bildiğinde O’na iman ve intisap etmekle hadsiz bir vücut kazanır. Yani kendi malikiyetini nefyetmekle, Malik-i Hakiki olan Allah’a vasıl olur.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

BENZER SORULAR

Yükleniyor...