Block title
Block content

"Hüsn-ü mücerredden, cemâl-i mücellâdan tecellî eden mukaddes ziynet;birbiriyle imtizaç edip, ondan çıkan levn-i nuranî ancak o şark ve garbın kab-ı kavseyni olan kâbe-i saadetinin tâk-ı muallâsının..." izah?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"Hüsn-ü mücerredden, cemâl-i mücellâdan tecellî eden mukaddes ziynet;birbiriyle imtizaç edip, ondan çıkan levn-i nuranî ancak o şark ve garbın kab-ı kavseyni olan kâbe-i saadetinin tâk-ı muallâsının kavs-ı kuzahının elvan-ı seb'asının lâcivert levninin timsali, belki şu levnin manzarası bir derece irae edilebilir. (1)

İslam dininde güzellik ve cemal kavramı maddeye hapsedilmemiştir. Batı medeniyeti güzellik ve cemal kavramını sadece maddi suretlere indirgediği için, onların kültür ve anlayışında putperestliğin kardeşi olan suretperestlik hakimdir. Bu yüzden estetik ve sanatlarında “Nü” denilen çıplak kadın vücudu işlenir. Güzellik sadece kadının maddi suretinden ibarettir. Halbuki İslam medeniyetinin güzellik ve estetik kavramı, aşkın ve mütealdir yani; güzellik soyut ve ali bir kavramdır, sadece maddeye hapsolmaz. Mesela; bir çiçeğin heykelinde, çiçeğin maddesi değil, sanatsal yönü ve sanatkara bakan yüzü önemlidir. İşte İslam medeniyetinin estetik ve ziynet anlayışı budur.

Nasıl gök kuşağı yedi rengin karışımından hasıl olan mükemmel bir tablo ise; İslam güzelliklerinin bütününe birden bakılabilirse gökkuşağı gibi mükemmel ve büyüleyici vasıfları insanı kendisine çeker harika ve mucize olduğunu irae eder, yani kendini gösterir.

Tek renk, tek tipte o harika tablo olmaz ve o manzara teşekkül etmez. Ancak muhtelif ve farklı renkler, güzel bir desen ve ahenk ile bir araya gelirse, o manzara oluşabilir. İşte İslam medeniyeti, çok renkleri ve meslekleri bünyesinde barındıran bir gökkuşağı gibidir. Farklı renklerin ve farklı meşreplerin bulunması, İslam birliğine zarar vermez; bilakis her alanda bir güzelliğin tezahür etmesine bir vesile olur.

Üstad'ın haşiyede ifade ettiği gibi, bahsi geçen yerdeki herbir cümle, İslam’ın bir meziyetini ortaya koyuyor. Biz bu meziyetlerden yukarıda sadece güzellik ve estetik kavramının İslam açısından bir değerlendirmesini şerh ettik.

(1) bk. Münazârat, Sualler ve Cevaplar.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Paylaş
BENZER SORULAR
Yükleniyor...