İkinci Şua'da rızık, şifa ve hidayet ile ilgili örnekler verilirken; Rızık için Rahman, şifa için Rahim ve hidayet için de Muhsin ismi kullanılmıştır. Rahman ve Rahim arasındaki fark nedir? Hidayetin Muhsin ismi ile bağlantısı ne olabilir?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Vahidiyetin hüküm sürdüğü kesret ve kainat arkasında Allah’ın zat-ı akdesini mülahaza etmek, yani fikir ile görmek çok zordur. Bu yüzden Allah’ı mülahaza etmek ve akılları kesrette boğdurmamak için ehadiyete ve cüzde tecelliye ihtiyaç vardır. Besmelenin içindeki isimler, sırası ile büyükten küçüğe, yani vahidiyetten ehadiyete bir intikal bir geliştir. Allah ismi kainatı, Rahman ismi dünyayı, Rahim ismi de insan mahiyetini mekan ve merkez tutmuştur. Yalnız, hepsi birbirlerini gösterir mahiyettedir. Damla ile deniz üstündeki tevhit yazısı gibi.

İnsanın mahiyet simasının Rahim ismine isnat edilmesi bu ismin daha ziyade cüzi ve cüzlerde tecelli etmesindendir. İnsanın yüzündeki göz, kulak, burun, dil, gibi cihazlar Rahim isminin en somut ve katılaşmış şeklidir. Mesela insana takılan göz ve bu göze ait sayısız görsel nimetler şefkat manasının en zahir bir tecellisidir. İnsan bu şefkat ve nimetleri elli-yüz gramlık bir et parçası olan gözle tartıp tadabiliyor.

Çokluk içinde birlik tecellisi, mercek gibi manaları bir merkezde topluyor ve insanın çoklukta boğulmasına mani oluyor. Ehadiyet, kesret olan kainatta ve her bir cüzünde Allah’ın zatını ve tek oluşunu mülahaza ettiriyor.

Özet olarak, Allah’ın Rahim ismi şefkatin küçük ve okunaklı bir şekilde mahlukat üzerinde tecelli etmesinden ibarettir. İnsanın mahiyeti, besmeledeki Rahim isminin bir tecelli merkezidir. İnsan mahiyeti, kainatın küçük bir modeli ve misali olmasından dolayı, Allah’ın kainatta azamet ve haşmet ile tecelli eden isim ve sıfatları burada daha mütevazı ve okunaklı bir şekilde tecelli ediyor. İşte besmeledeki Rahim isminin tecelli üssü ve merkezi, insanın bu geniş mahiyetidir.

Rahman, Allah’ın azametini ifade eden bir isim iken, Rahim ismi, ehadiyet ile hususi cemal ve şefkatini temsil ediyor. Rahman ve Rahim ismini sadece mümin, kafir şeklinde anlamak manayı daraltır. Risale-i Nurların geneline baktığımızda Rahman ve Rahim’in ehadiyet ve vahidiyet manalarının nazara verildiğini görürüz.

Kerim, ikram etmek; Muhsin, ihsan etmek anlamına geliyor. Hidayet ise, ihsan ve ikramların en büyüğü en tatlısı ve en kapsamlısı olduğu için, aralarında lüzum-u beyyin derecesinde bir bağ vardır denilebilir.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?

BENZER SORULAR

Yükleniyor...