"İşte, o iki dairenin tekatu’ noktasına, 'baş' mânâsına 're’s', diğerine 'kuyruk' mânâsına 'zeneb' demişler. Kamer re’se ve şems zenebe geldiği vakit, felekiyun ıstılahınca 'haylûlet-i arz' vuku bulur." İzah eder misiniz?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Ayın dünyanın etrafında çizmiş olduğu bir yörüngesi var. Yine dünyanın güneş etrafında çizmiş olduğu bir yörüngesi olduğu gibi güneşinde bir rivayete göre Şi’ra yıldızı etrafında çizmiş olduğu bir yörüngesi vardır. Ay, dünya ve güneşin bu seyahatleri sırasında üçünün de yaklaşık olarak aynı doğru üzerine geldikleri zamanlar var.

Hayalimizde bu daireleri düşünecek olursak bazen bu doğru üzerinde dünya ile güneş ortasına ay gelir; dünyanın güneşten gündüz ortasında ışık almasına bir süre mani olur ki buna güneş tutulması denir. Bazen de dünyamız bu doğru üzerinde ay ile güneşin ortasına düşer ki dolunay gecesinde ayın güneşten ışık almasına geçici bir süre mani olur. Buna da ay tutulması denir.

Bunu bir kağıt üzerinde siz de uygulayarak ay, dünya ve güneşin yörüngelerini çizerek ve üçünü aynı doğru üzerine getirerek güneş ve ayın yörüngelerinin iki kesişim (tekatu’) noktasının herhangi birine baş (ağız) diğerine de kuyruk diyebilirsiniz. Ay baş kısma ve güneş kuyruk kısmına geldiği ve de dünyamız aynı doğrultuda ikisinin arasına girince ay tutulmuş olur. Güneş ve ayın çizmiş oldukları farazi yörünge dairelerine eski astronomi güzel bir benzetme ile iki büyük yılan namı vermiştir. Dolayısıyla ay yılanın ağzına girmiş oluyor. Coğrafya atlaslarına müracaat edebilirsiniz.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?

BENZER SORULAR

Yükleniyor...