Block title
Block content

Kur'an'daki tevafuk ile hatmi Kur'an'daki tevafuk arasındaki fark nedir? Gaybtan haber vermek Kur'an'a mahsus değil mi, bazı alimlerin ihbar-ı gaybde bulunmalarını nasıl anlamalıyız? Hatm-i Kur'an duası kime ait?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Tevafuklu Kur’an, Kur’an ayetlerinin ve surelerinin birbirisi ile olan intizamlı ve harika dizilmeleri ve mütenasip bir nazım içinde olmaları anlamındadır. Bu da Kur’an’ın şekilsel ve aritmetik bir mucizevi yönünün ispat edilmesidir.

Üstad Hazretleri bu meseleyi şu şekilde tarif ediyor:

"Beşinci Mes'ele: Kur'an-ı Mu'ciz-il-Beyanda tevafukatın envaı var. Tevafukat-ı nakş-ı lafziden başka, tevafukat-ı maneviyesi var. Hem çok manidar ve çok vardır. Tevafukat-ı lafziyesi üç tarzdadır. Biri, bir tek sahifede; ikincisi, karşılıklı sahifede; üçüncüsü, yapraklar arasında bir tevafuktur..."(1)

"Haşiye: Tevafukat ise, ittifaka işarettir. İttifak ise, ittihada emaredir.İttihat ise, vahdete alamettir. Vahdet ise, tevhidi gösterir. Tevhid ise, Kur'an'ın dört esasından en büyük esasıdır."(2)

Yani tevafuklu Kur’an’ın yazılmasındaki hikmet Kur’an’ın mucizevi bir yönünü beyan ve ispattır. Yani Kur’an’ın  her bir harfi her bir kelime ve cümlesi birbiri ile ilişki ve orantı içindedir. İşte Üstad Hazretleri hem kendi  manevi ilmi ile hem de ebcet ve cifir ilimlerinin yardımı ile bu manevi ilişkileri ve mucizevi denklikleri açığa çıkarıp, onun görsel ve sayısal açıdan da mucizeleri muhtevi olduğunu beyan ediyor.

Üstad Hazretlerinin gaybi bir takım çıkarımları tamamen Kur’an ve hadise dayanıyor ya da İlham-ı İlahi türünden kerametlerdir. Yoksa kimse kendi kendine gaybi bilemez, ancak Allah bildirir ise bilebilir.

Kur’ân-ı Kerîm’i başından sonuna kadar okuduktan sonra, yani hatmettikten sonra yapılan duaya “hatim duası” adı verilir.

Resulullah (asm),

“Kim Kur’ân’ı hatmederse, onun kabul olunmuş bir duası vardır.”(3)

buyurmuştur. Kendisinin de hatimden sonra dua ettiği bildirilmekte ve bu dualardan bazıları nakledilmektedir. Gerek ezberden, gerekse yüzünden Kur’ân’ı hatmeden kişinin, duasının Allah katında makbul olduğunu ve bir diğer hadislerinde de Allah’ın bu kimselere “cennette bir ağaç ihsan edeceğini” haber vermişlerdir.(4)

Enes b. Mâlik’ten rivayet edilen bir hadise göre Hz. Peygamber (asm), hatim yapacağı zaman Ehl-i beytini toplar ve hatim duası yapardı.(5) İbn Mes’ud’un rivayetine göre de Hz. Peygamber (asm) Ehl-i beytini toplar, dua eder, onlar da “âmîn” derlerdi.(6)

İbnü’l-Cezerî, Câbir b. Abdullah’dan rivayet edilen;

“Kur’an sahibinin kabul olunmuş bir duası vardır. Allah isterse onu sahibine hemen dünyada verir, dilerse onu âhirete bırakır.”

hadisine işaret ederek, “Kur’an’ı hatmedenin, bu hadisin zâhirî manasına göre, dua etmesi müstehaptır.” demektedir.(7)

Sahabeden Abdullah b. Mesud, Abdullah b. Abbas ve Enes b. Mâlik başta olmak üzere bazı sahabilerin de hatim dualarına katıldıkları, aile fertleriyle birlikte hatim duası yaptıkları rivayet edilmiştir.(8)

Mücâhid de, sahabenin hatim duasına iştirak etmeye özel bir önem verdiğini belirtmek üzere “Ashab-ı Kiram, ilâhî rahmet iner diye hatim esnasında hazır bulunurlardı” demektedir.(9)

Hatim duasına geçmeden önce Nâs ve Fâtiha sureleri ile Bakara suresinin başından beş âyet okumak sünnettir. Bu konuda Übey b. Ka’b şöyle demektedir:

“Resûlullah, Nas suresini okuduğu zaman, Fatiha suresine başlar, sonra Bakara suresinin başından 'Ve ülâike hümü’l-müflihûn'a kadar okur, hatim duasını yapar, daha sonra da kalkardı.”(10)

Resûlullah (asm)’ın, Kur’ân-ı Kerîm’i terkedilmiş bir vaziyette bırakmamak için böyle yaptığı rivayet edilmektedir.(11)

Dipnotlar:

(1) bk. Rumuzat-ı Semaniye, Yirmi Dokuzuncu Mektub'un Üçüncü Kısmı, s.26.
(2) bk. Mektubat, Yirmi Sekizinci Mektup, Sekizinci Risale
(3) bk. Suyûtî Camiu’s-Sağîr, II / 175.
(4) bk. a.g.e.
(5) bk. el-Fûrî, Kenzü’l-Ummâl, I / 392.
(6) bk. Sehavi, Cemalü’l Kurrâ, vd. 34
(7) bk. İbnü’l-Cezerî, Takrîbu’n-Neşr, 194
(8) bk. Dârimî, Fazâilü’l-Kur’an, 33
(9) bk. Suyûtî, ltkân, I / 311.
(10) bk. a.g.e.
(11) bk. Kurtubî, Tefsir, I / 30.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Kategorisi: Sekizinci Risale olan Sekizinci Mesele | Yazar: Sorularla Risale | Okunma Sayısı: 3054 | Word indir | Pdf indir
Paylaş
BENZER SORULAR
Yükleniyor...