Block title
Block content

"Meselâ, kavak ağacını umum zeminde halk eden ve tedbirini gören bir kuvvet, hiç mümkün müdür ki, onun yanında ve efradı içinde yayılmış ve karışmış olan ceviz ve elma ve zerdali misillü ağaçların kavağa bitişik ..." Devamıyla izah eder misiniz?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Bu paragrafta, istisnasız her şeyin Allah’ın kudret ve tasarrufunda olduğu ve hiçbir şeyin onun tasarrufunun dışında kalamayacağı vurgulanıyor.

Bu mesele, cüzi-külli meselesine baktığı için, cüzi ve külli kavramlarını izah etmemiz meseleye ışık tutar kanaatindeyiz 

Cüzi-Külli: Cüzi, küllinin küçültülmüş bir modelidir. Küllide ne varsa, hepsi cüzide de vardır. Cüzi ile külli, keyfiyeten aynı, kemiyeten farklıdır. Küllide azametli ve haşmetli olan meseleler, cüzide de aynen; ama küçültülmüş ve mütevazi olarak vardır. Cüziye bakarak külli hakkında fikir edinilebilir.

Mesela; insan cüzi iken, insanlık küllidir. İnsanlıkta ne varsa aynısı insanda da vardır. İnsan ile insanlık arasında sadece kemiyet farkı vardır.     

Allah, kainatta her şeyi cüzi külli nispetinde yarattığı için cüzi kiminse külli de onundur, ya da külli kiminse cüzide onundur. Bu hakikat şirke ve küfre geçit vermez. Bir şeye Rab olabilmek her şeye Rab olabilmekten geçer. Öyle ise kavak ağaçlarını yeryüzünde kim dikip büyüttü ise, bütün kainat ve onun içindeki her şey onun kudret ve tasarrufundadır demektir. Zira kavak ağacının büyüyüp yeşillenmesi için bütün kainatın bir fabrika gibi işleyip çalışması gerekir. Demek kavak ağacı cüzi, kainat ise küllidir; külli ile cüzi ise bölünmez ve parçalanmaz birer sanattırlar ve sanatkarların tek ve yekta olduğuna ittifak ile işaret ediyorlar demektir.

Diğer ağaç türleri de aynı şartlarda yetiştiği için aynı şekilde tevhide işaret ediyorlar.

Sorunun geçtiği yeri okumak için tıklayınız:

Şualar, İkinci Şua, İkinci Makam.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Paylaş

Yorumlar

recep2
Allah razı olsun kardeşlerim. Allah hizmetinizde daim eylesin. Recep2
Yorum yapmak için Giriş Yapın ya da Üye olun.
BENZER SORULAR
Yükleniyor...