Cevşen okumada dikkat edilecek bazı şartlara Üstad dikkatimizi çekiyor ve diyor ki: "...fakat gayet ehemmiyetli şartları var, yalnız okumak kâfi gelmez. Yoksa muvazene-i ahkâmı bozar, farzlara ilişir." Ne demek isteniyor?


Esmâ-i Hüsnâ ile ilgili olarak Buhârî ve Müslim`de şöyle buyurulmuştur:

"Allah'ın 99 ismi vardır. Kim bunları ezberlerse (îman eder ve ezbere sayarsa) Cennete girer."

Tirmizî, İbn-i Hibban ve Hâkim`in bu konudaki rivâyeti ise, şöyledir:

"Kim bunları (esmâ-i hüsnâyı) mânâlarını anlayarak sayar, bunlarla Allah'ı zikrederse cennete girer." 

Şâh-ı Nakşıbend Hazretleri bu hadîsle ilgili olarak buyurur:

"Bu hadîs-i şerîfteki 'ahsâ' kelimesinin bir mânası, saymaktır. Diğer bir mânası ise, bu ism-i şerîfleri öğrenip bilmektir. Bir mânası da bu esmâ-i şerîfin mûcibince amel etmektir. Meselâ: Rezzâk ismini söylediği zaman, rızkı için asla endişe etmemeli. Mütekebbir ismini söyleyince, Allah Teâlâ'nın azametini ve kibriyâsını düşünmelidir."

Yoksa ibadetten uzak olan ve haramlara giren bir kişinin, bu isimleri sadece ezberlemekle cennete gideceğini düşünmesi, nefis ve şeytanın kendisini aldatmasından başka bir şey değildir. Allah'ın Kahhar ismini ezberleyip O'na isyan etmek bir tezattır.(1)

Yukardaki izahtan anlaşıldığı üzere Cevşen gibi külli bir duayı okumakla iş bitmiyor; o duanın içeriği ile de amel ve itikat etmek gerekiyor ki, o umumi ve azametli sevaba nail olunabilsin. Yoksa sadece okumak ile o azim sevap elde edilse, kimse başka ibadetler ile meşgul olmaz, herkes bütün mesaisini bu duanın okunmasına sarf eder.

Bu gibi duaların neticesindeki büyük sevapların bazı şartlara mebni olması, diğer ibadetlerin hüküm ve dengelerini muhafaza etmek içindir. Şayet bu şartlar olmasa, kimse diğer ibadetler ile meşgul olmaz, herkes Cevşen okuyup işi kendince bitirir. Hatta farzlar bile revaçtan düşer. Bu dengesizliği gidermek için çok özel şartlar koşulmuştur.

Mesela, farzları yapmayıp, sadece Cevşen ile meşgul olmak o azim sevabı elde etmeye manidir. Zira Cevşen'in kabul şartlarından birisi de farzların ifa edilmesidir. Beş vakit namaz kılmayan birisi ne  kadar Cevşen okusa da o azim netice ve sevaba ulaşamaz. Sadece cüzi bir okuma sevabı alır.

Cevşen'deki o azim netice ve sevabı alabilmek için farzlar yapılacak, Cevşen'in içindeki isimler ile amel edilecek, takva sahibi olunacak ve ihlas ile okunacak. Bu şartlardan birisi eksik olsa, netice hasıl olmaz. Şayet mutlak anlamda her okuyan o külli sevabı kazanır denilir ise, farzların ağırlığı ve yüksek sevabı sarsılır.  

(1) Sorularla İslamiyet sitesinden alınmıştır.