"İşte o halis şükrün ve o safi hürmetin tercümanı ve unvanı olan Bismillahirrahmanirrahimi de. O Rahmetin vüsulüne vesile ve o Rahmanın dergahında şefaatçi yap." ifadesini açıklar mısınız?


"Madem seni biliyor, rahmetiyle bildiğini bildiriyor. Sen de Onu bil, hürmetle bildiğini bildir. Ve kat'iyen anla ki, senin gibi zaif-i mutlak, âciz-i mutlak, fakir-i mutlak, fâni, küçük bir mahlûka bu koca kâinatı musahhar etmek ve onun imdadına göndermek, elbette hikmet ve inâyet ve ilim ve kudreti tazammun eden hakikat-i rahmettir."

"Elbette böyle bir rahmet, senden küllî ve hâlis bir şükür ve ciddî ve sâfî bir hürmet ister. İşte, o hâlis şükrün ve o sâfî hürmetin tercümanı ve ünvanı olan Bismillâhirrahmânirrahîm'i de, o rahmetin vusulüne vesile ve o Rahmân'ın dergâhında şefaatçi yap."(1)

Allah, sonsuz azamet ve kibriya sahibi iken, insan nihayetsiz bir derecede zillet içinde ve hakir bir mahluktur. Sonsuz kibriya sahibi olan Allah ile insan arasındaki münasebet ve diyalogun sebebi, Allah’ın sonsuz merhamet ve şefkatidir. Yani nihayetsiz zillet ve hakaret içinde olan insanı, Allah’a muhatap ve dost yapan sır şefkattir, rahmettir. Allah insana sonsuz şefkatinden dolayı tenezzül ediyor. Öyle ise insanı Allah’a yaklaştıracak ve dost kılacak en kısa ve keskin yol şefkat hakikatine yapışmaktır.

Besmeledeki Rahman ve Rahim isimleri, Allah’ın bu şefkat ve merhamet  yüzünü en güzel bir şekilde temsil eden iki isim, iki unvandır. İnsan bu iki ismin manasını kainatta güzelce okur ve o isimlerin hükmünce hayat yaşarsa, Allah’ın sonsuz şefkat ve rızasına nail olur. İnsanı Allah’a yaklaştıracak ve dost yapacak en sağlam ve kestirme yol bu şefkat hakikatidir. Bu sebepledir ki, şefkat bütün mahlukatı sarmalayıp nimet ve ikram vesilesi ile besliyor. Yoksa bu şefkat hakikati olmasa, sonsuz azamet ve kibriya sahibi olan Allah’ın bir nazar, bir cilvesine mazhar olamazdık. Bu anlamda insanın en büyük şefaatçisi ve yardımcısı Allah’ın sonsuz şefkat ve merhametidir.

Bizim varlık ve Allah’a muhatap olma nedenimiz, Allah’ın sonsuz merhamet ve şefkatidir ki, bu merhamet ve şefkatin en somut ve bariz unvanı besmele ve besmelenin içindeki iki mübarek ve bereketli isim olan Rahman ve Rahim isimleridir. Bu iki isim bir cihetle Allah’ın sonsuz rahmet ve şefkatinin anahtarı ve kapısı hükmündedir. Rahmet istiyor isek, bu iki ismin kapısından girmeliyiz.  

(1) bk. Lem'alar, On Dördüncü Lem'a, İkinci Makam.