"Ve bir kısmına da insana lazım veya hoşuna gidecek güzel et veriyor, insanı ona hizmetkâr edip her tarafa ekiyor." cümlesini izah eder misiniz?


"Fâtır-ı Hakîm, onların manevi dualarını kabul edip ki, bir taifenin tohumlarına kıldan kanatçıklar verir; her tarafa uçup gidiyorlar, taifeleri namına esma-i İlâhiyeyi okutturuyorlar (ekser dikenli nebatat ve bir kısım sarı çiçeklerin tohumları gibi). Ve bir kısmına da insana lazım veya hoşuna gidecek güzel et veriyor, insanı ona hizmetkâr edip her tarafa ekiyor. Bazı taifelerine de hazmolmayacak sert bir kemik üstünde hayvanlar yutacak bir et veriyor ki, hayvanlar onu çok taraflara dağıtıyorlar..."(1)

Burada bitki türlerinin tohumlarını âlemin dört bir tarafına nasıl neşrettikleri izah ediliyor. Bazı bitki türleri kıl gibi ince kanatçıkları ile uçarak etrafa yayılıp neslini ve türünü değişik yerlere yayıyor. Bazı bitki türleri de güzel ve lezzetli oldukları için, hem ticari maksatlı hem de gıdalanmak maksadı ile insanlar tarafından âlemin dört bir tarafına dağılıyorlar. Bazı bitki türleri de hazmedilmeyecek kadar sertlikte ve dayanıklılıktadırlar ki, bunlar hayvanlar tarafından yutuluyor, sonra o hayvan başka yerde onu dışarı atmakla o türün neslini oraya taşımış oluyor.

Belgesellerde bu hayret verici yayılma şekilleri çokça işlenmektedir. Allah, bitki türlerinin etrafa yayılmaları için onlara çok değişik hususiyetler vermiştir.

1) bk. Sözler, Yirmi Dördüncü Söz, Dördüncü Dal.