Hazırane ve gaibane ibadet bahsinde İslam'ın esaslarını nasıl görebiliriz? İbadet ve ubudiyet arasında bir fark var mıdır?


Ubudiyet, kulun nihayetsiz âciz, fakir ve kusur sahibi olduğunun şuurunda olmasıdır.

Ubudiyet; insanın, Rabbinin nihayetsiz ihsanlarını hayret ve teşekkürle karşılaması, o rububiyete karşı kullukla mukabele etmesidir. Bediüzzaman Hazretlerinin buyurduğu gibi; "Şu kâinattan maksad-ı âlâ, tezahür-ü Rububiyete karşı, ubudiyet-i küllîye-i insaniyedir."

İbadet belli zaman dilimlerinde yapılır. Senede bir ay oruç tutmak, günde beş vakit namaz kılmak, ömürde bir kere hacca gitmek gibi... Ubudiyet ise devamlıdır. Cennette namaz ve oruç gibi ibadetler yoktur, ama en büyük bir ubudiyet görevi olan tefekkür, orada da en ileri bir seviyede devam edecektir.

Ubudiyet, Cenab-ı Hakk'ın yaptığı her şeyi rıza ile karşılamak, “Kahrın da hoş lütfun da hoş” diyebilmek, ibadet ve itaat ile hakikatli bir kul olduğunu göstermektir.

Kâinatın en son ve en cemiyetli meyvesi olan insanın yaratılış gayesi iman ve ubudiyettir. Kâinatın yaratılması insan için, insanın yaratılması ise ubudiyet içindir.

1) bk. Sözler, Yirmi Üçüncü Söz, İkinci Mebhas.