"Yeis, mâni-i herkemâldir." cümlesini örneklerle izah eder misiniz?


"Yeis, mâni-i herkemâldir. “Neme lâzım, başkası düşünsün!” istibdadın yadigârıdır."(1)

“Yeis, mani-i herkemaldir.” ifadesi, ümitsizlik bütün güzellik ve mükemmelliklerin önünde bir engeldir, anlamına geliyor.

Evet, ümit, amelin ruhu ve enerjisi gibidir, ümitsiz bir insan amelinde başarı gösteremez ve göstermeye de hakkı yoktur. Bu hususa ayette şu şekilde işaret ediliyor:

"... Allah’ın rahmetinden ümidinizi kesmeyin. Çünkü kâfirler topluluğundan başkası Allah’ın rahmetinden ümit kesmez."(Yusuf, 12/87)

Talebe, üniversite imtihanını kazanmaya ümitsiz ise, o imtihanı kazanamaz ve kazanmaya bağlı bütün nimet ve güzelliklerden de mahrum kalır.

Müslüman bir mühendis, "Bizler Avrupalı mühendisler gibi uçak, tank, gemi, çizip tasarlayamayız." deyip, kendini ümitsizlik girdabının içine atarsa; uçak, tank, gemi çizemez ve ona bağlı güç ve kuvvetten de mahrum kalır.

Bir toplum; "Bizden adam olmaz." deyip, fakirliğe kendini salıverirse, o toplum zaruret ve fakirlik karanlığından asla kurtulamaz...

(1) bk. Divan-ı Harb-i Örfi, Hakikat.