"O kullar, harcadıklarında ne israf ne de cimrilik ederler; ikisi arasında orta bir yol tutarlar." ayeti ile "Hayırda ve ihsanda (fakat müstehak olanlara) israf olmadığı gibi, israfta da hiçbir hayır yoktur." arasında çelişki yok mu?


"(O kullar), harcadıklarında ne israf ne de cimrilik ederler; ikisi arasında orta bir yol tutarlar." (Furkan, 25/67)

"İmam-ı A'zam, bu sırra işaret olarak ﻟﺎَ ﺍِﺳْﺮَﺍﻑَ ﻓِﻰ ﺍﻟْﺨَﻴْﺮِ ﻛَﻤَﺎ ﻟﺎَ ﺧَﻴْﺮَ ﻓِﻰ ﺍﻟْﺎِﺳْﺮَﺍﻑِ demiş. Yani: "Hayırda ve ihsanda (fakat müstehak olanlara) israf olmadığı gibi, israfta da hiçbir hayır yoktur."(1) 

Ayetle İmam-ı Azam Hazretlerinin ifade etmiş olduğu prensip arasında bir çelişki bir tutarsızlık göremiyoruz.

İsraf etmek de cimrilik de haramdır. İktisat ve cömertlik ise helaldir. Müminler iktisatlı ve cömert olurlar ki, ayette ifade edilen ikisi arasında orta bir yol tutmak da bu anlama geliyor.

Hayırda harcanan para ya da enerji, asla israf kapsamına girmeyeceği gibi, israf olan bir şeyde de hayır ve sevap olamaz. Parantez içinde ifade edilen müstahak ifadesi ise hayrın kimlere ve nerelere yapılacağına işaret ediyor. Mesela, "Zekat ve sadaka kimlere ve nerelere verilebilir?"in cevabı, müstahak kapsamına girer. Yani hayrın nasıl yapılacağı konusu insanın hevasına terk edilmemiş, onun da çerçevesi ayet ve hadislerle belirlenmiştir.

(1) bk. Lem'alar, On Dokuzuncu Lem'a.