Altıncı Sûret'te her gün misafirhanenin dolup boşaldığı söyleniyor. Halbuki, her gün değil kısmî bir dolup boşalma söz konusu. O halde burada bir başka mana mı kastedilmektedir?


Dünya misafirhanesine her gün yeni misafirler gelmekte ve bir  o kadar misafir de dünyayı terk etmektedir. Dolma ve boşalma hâdisesi her gün tekrar edilmektedir. Ancak burada geçen “dolup boşalma” ifadesini, bütün canlıların bir anda yeryüzünü doldurup yine bir anda çekilip arzın boş kalması şeklinde anlamamak gerekiyor. Dünya hikmet dünyası olduğundan, dolup boşalmalar da tedricî olarak, safha safha cereyan etmektedir.

Aynı mâna insanın bedeninde de söz konusudur. Bütün hücreler bir anda ölüp gitmezler ve yerlerine gelenler de yine bir anda gelmezler. Ama insan vücudu her gün misafirlerle dolup taşar ve yine her gün bu vücuttan nice misafirler göç ederler. Bilim adamarımız insan vücudunda bir saniyede elli milyon hücrenin öldüğünü, bir o kadarının da aynı anda yaratıldığını söylüyorlar.

Diğer taraftan, bu dünya misafirhanesine gelenlerin ömür müddetleri de birbirinden çok farklıdır. Mesela, alyuvarın ömrü 120 gündür.

Ömrü bir gün olan, bu gün içinde gelip misafir olup göçen misafirler olduğu gibi, bir asır içinde konup göçen misafirler de vardır. Yine, çınar ağaçları gibi ömrü asırlar boyu süren misafirler yanında mikroplar gibi çok kısa süreli misafirler de vardır.

Bütün bunlar dikkate alındığında, her gün dolup boşalma ifadesini “yirmi dört saat” şeklinde anlamak yerine, “sürekli olarak dolup boşalma" şeklinde değerlendirmek daha yerinde olur.