"Hayat ise, eğer iman olmazsa veyahut isyan ile o iman tesir etmezse, hayat zâhirî ve kısacık bir zevk ve lezzetle beraber, binler derece o zevk ve lezzetten ziyâde elemler, hüzünler, kederler verir." cümlesini izah eder misiniz?


İman etmeyen bir insan, bu kısa dünya hayatında tadacağı kısacık zevk ve lezzetlerden binler derece     fazla elemlere ve kederlere maruz kalır.

İmandan mahrum olmamakla birlikte, yaptığı isyanlarla kalbi gittikçe kararan bir kişinin nefsi gitgide güçlenir, buna karşılık kalbi zayıf düşer. Öyle bir noktaya gelir ki, artık o kişinin imanı hayatına yön veremez olur.  Ruh ülkesinde hüküm, nefs-i emmarenin eline geçer. İnsana dilediğini yaptırma gücüne sahip olan böyle bir nefis, o kişinin imanını isyanlara karşı koyamayacak kadar zayıflaştırır. Ruha bağlı olan beden de nefsin sürüklediği istikamete gitmeye mecbur olur. İşte “isyan ile o iman tesir etmezse” ifadesi bu hali anlatmaktadır. Böyle bir kimse de imansızlığın verdiği aynı elemleri çeker.