"Her bir tabakat-ı mahlûkatta, her bir semâda bir isim, bir ünvan-ı İlâhî hâkimdir; sair ünvanlar da onun zımnındadır. (...) Semâ dairesinde Cenâb-ı Hak Kadîr ünvanıyla bizzat orada mütecellîdir." İzah eder misiniz?


Âlemler iç içe geçmiş bir gül goncası gibi, hepsi farklı bir ismin riyaseti altında Allah’ın isim ve sıfatlarına ayinedarlık yapıyor ve şuur sahibi varlıklara ilan ediyorlar.

Mesela; sema muhteşem bir daire, uçsuz bucaksız bir âlemdir. Burada galip ve hâkim olan Allah’ın Celalî isimleridir. Dev galaksilerin sapan taşı gibi çevrilmesi ve zerrece yörüngelerinden sapmaması; Allah’ın sonsuz azamet ve kibriyasını ilan ederler.

Bir çiçekteki ince sanatlar, güzel kokular ve latif güzellikler; Cemalî isimlerin tecellisidir.  Çiçekte, Allah’ın Cemîl, Müzeyyin, Mülevvin isimleri galiptir, diğer isimler bunların gölgesinde kalırlar.

Aynı tecelli gaybi âlemlerde de caridir. Hadislerde beyan edilen her sema tabakasında farklı peygamberlerin bulunması ve hepsinin Allah’ın bir ismine galiben ayna olması da bu mânâya işaret ediyor.