"Mübarek olan parmaklarından suyun nebeanıdır. Güya maden-i sehavet olan yed-i mübarekesinden mâye-i hayat olan suyun nebeanıyla menba-ı hidayet olan lisanından, mâye-i ervah olan zülâl-i hidayetin feveranını hissen tasvir ediyor." Hissen tasvir ile izah?


"Bir kısmı dahi: Tahaddî vaktinde izhar olunan havarık-ı hissiyedir. Bine karib tâdad olunmuştur. Demek, söylediğimiz gibi, her bir ferdi âhâdî de olursa, mecmuu mütevatir-i bilmânâdır."

"Birisi: Mübarek olan parmaklarından suyun nebeanıdır. Güya maden-i sehavet olan yed-i mübarekesinden mâye-i hayat olan suyun nebeanıyla menba-ı hidayet olan lisanından, mâye-i ervah olan zülâl-i hidayetin feveranını hissen tasvir ediyor."(1)

Hissi mucizeler, insanların o an için şahit olduğu daha sonra da rivayet ettiği mucizeler oluyor ki, bu tarz mucizelerin sayısı bine yakın olarak hadis kaynaklarında bildirilmiştir.

Akâid ve kelâm ilmine ait muteber ana kaynaklarda mucizeler iki ana gruba ayrılmış, sonra her gruba giren mucizelerin çeşitleri beyan edilmiştir. Bunlardan birincisi, "hissî ve kevnî mucizeler"; diğeri ise, "aklî (manevî) mucizeler" dir.

Birinci gruba giren hissî ve kevnî mucizeler de mahiyet ve keyfiyet bakımından iki büyük grupta toplanır.

Birinci grup; Hak Teâlâ'nın elçileri olarak seçtiği üstün vasıflı şahsiyetler olan peygamberlerin (a.s) mümtaz zatları ve kâmil sıfatları ile ilgili fevkalâde hâller, üstün meziyetler, yüce tecellî ve özelliklerdir.

İkinci grup ise; peygamberlerin (a.s) zat ve sıfatları dışında meydana gelen ve her peygambere verilen, o zamanki insanların duyu organları ile müşahade ettikleri tabiat üstü olaylar, hissî ve kevnî mucizeler grubuna girer.

Hissi mucizeler, akli ve manevi mucizeler gibi kalıcı değil anlık mucizelerdir. Mesela, ayın ikiye bölünmesi bir iki dakikalık bir mucize olup o anki insanların şahit olduğu bir mucize şeklidir.

Parmaklarından su akması ve muhtaçların ihtiyaçlarının görülmesi hissi bir mucize olup Peygamber Efendimiz (asm)'in o eşsiz cömertliğinin de hissi bir betimlemesi oluyor. Yani o mübarek parmaklarından suyun akması hem sahabenin su ihtiyacını karşılıyor hem de ruhlarına hidayet suyunu içiriyor.

(1) bk. Muhakemat, Üçüncü Makale, İkinci Maksat.

İlgili ders videosu için tıklayınız:
Prof. Dr. Şadi Eren, Muhakemat Dersleri (52. Bölüm).