Block title
Block content

Otuz Üçüncü Söz, Altıncı Pencere'de geçen "ulvi tabaka", "süfli tabaka", "zahir ve batin duygular" tabirlerini açıklar mısınız?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"Kâinatın ulvî ve süflî tabakatındaki bütün âlemler, ayrı ayrı lisanla birtek neticeyi, yani birtek Sâni-i Hakîmin rububiyetini gösteriyorlar. Şöyle ki:"

"Nasıl göklerde -hattâ kozmoğrafyanın itirafıyla dahi- gayet büyük neticeler için gayet muntazam hareketler, bir Kadîr-i Zülcelâlin vücud ve vahdetini ve kemâl i rububiyetini gösterir."(1)

"Ulvi ve süfli" kavramları nispi kavramlar olup nispet edildiği şeye göre mana kazanırlar. Yer yüzüne nispetle uzay ve sema ulvi bir tabaka olurken, cennet ve onun semasına nispetle süfli bir tabaka olur.

Kur’an insanlara ve dolayısı ile de insanların meskeni olan dünyaya nispeten hitap ettiği için, ulvi tabakalar başta dünyanın hava tabakası sonra uzay, sonra semanın yedi daireleri, daha sonra cennetin seması, arş ve kürsi gibi alemler ulvi tabaka kapsamına giriyorlar. Süfli tabakalarda yerin kendisi ve katmanlarına işaret ediyor denilebilir.

İnsanın zahir ve batın olmak üzere  iki sınıf duyguları vardır. Zahir duygular, ekseri olarak şehadet alemi denilen maddi ve cismani aleme bakıyor. Batıni duygular ise, ekseri olarak gaybi denilen ahiret alemlerine bakıyor ve oralar ile irtibat halindedir.

Havass-ı hamse-i zahirî: Göz, kulak, burun, doku, dil olmak üzere beş duyudan oluşur. Bu duyuların her birisi bir aleme açılan pencere gibidir. İnsan bu pencereler ile o alemleri seyreder. Mesela göz görüntüler alemine, kulak ise sesler alemine açılan pencerelerdir.

 Havass-ı hamse-i bâtına: Akıl, kalp, ruh, vicdan, latife olmak üzere beş iç duyudan oluşur. Bu duyularda tıpkı zahiri duyular gibi manevi ve gaybi alemlere açılan birer pencereler hükmündedirler. Ruh alem-i erhava, kalp Allah’ın sonsuz cemaline, akıl manalar alemine açılan birer pencerelerdir.

Bunların dışında daha farkında olmadığımız veya idrak edemediğimiz çok duygu ve latifeler de vardır.

(1) bk. Sözler, Otuz Üçüncü Söz, Altıncı Pencere.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Paylaş
BENZER SORULAR
Yükleniyor...