Block title
Block content

"Rahmet , öyle bir Sultan-ı Zülcelale vesiledir ki, yıldızlarla zerrat beraber olarak kemal-i intizam ve itaatle beraber ordusunda hizmet ediyorlar ." cümlesini açıklar mısınız?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"O rahmet, öyle bir Sultan-ı Zülcelâle vesiledir ki, yıldızlarla zerrat beraber olarak, kemâl-i intizam ve itaatle beraber ordusunda hizmet ediyorlar. Ve o Zât-ı Zülcelâlin ve o Sultan-ı Ezel ve Ebedin istiğnâ-yı zâtîsi var. Ve istiğnâ-yı mutlak içindedir. Hiçbir cihetle kâinata ve mevcudata ihtiyacı olmayan bir Ganiyy-i Ale’l-Itlaktır. Ve bütün kâinat taht-ı emir ve idaresinde ve heybet ve azameti altında nihayet itaatte, celâline karşı tezellüldedir."(1)

Kainat ve içindeki unsurlar  teavün, tesanüt, teanuk ve  tecavüp düsturları ile adeta bir bütün ve küll hükmüne gelmişlerdir. Parçalanmayı ve bölünmeyi kabul etmeyecek kadar sıkı bir münasebet ve birleşme içindedirler. Teavün, tesanüt, teanuk ve  tecavüp kavramları üstünde durursak, mesele biraz daha netleşir.

Teavün: Kelime anlamı olarak "yardımlaşma" demektir. Kainatın bütün unsur ve parçaları arasındaki şiddetli münasebet ve ilişkiye kinaye olan bir kelimedir. Havanın toprağa yağmur, toprağın havaya buhar vermesi bir çeşit yardımlaşmadır. Güneşin toprakta yağmuru buharlaştırması da yardımlaşmadır. Kainatın her bir cüzünde bu şiddetli münasebet vardır.

Tesanüd: Kelime anlamı olarak "dayanışma" içinde olmak demektir. Yine yardımlaşmada olduğu gibi kainatın en küçük parçasından en büyük galaksilerine kadar her şey arasında bir dayanışma ve yardımlaşma manası hükmediyor. Kainatın bir ucundaki bir küre ile diğer ucundaki küre arasında bizim idrakinden aciz kaldığımız gizli ve ince dayanışma ilişkileri mevcuttur. Dayanışma, yardımlaşmaya nispetle biraz daha geniş bir halkadır. Hava ile toprak arasındaki münasebet biraz dar bir halka iken, kainatın iki zıt uçları daha geniş bir halkadır. Dayanışma bu genişliğe işaret ediyor.

Teanuk: Kelime anlamı olarak "kucaklaşmak" ve "kenetlenmek" manasına geliyor. Teavün ve tesanüdün biraz daha ileri mertebesini ifade eder. Yani kainat ve unsurları arasında öyle şiddetli bir ilişki ve münasebet vardır ki, adete birbirlerine kenetlenmiş ve kucaklaşmış gibidirler. Kainatı adeta  parçalanması ve bölünmesi imkansız bir bütün haline sokuyor. Kainat ile bir parçası arasında bütünlük ilişkisi kuruyor. Aralarındaki baziyet, yani farklı oluş kavramını adeta yok ediyor, her şeyi sanki tek bir şeymiş şekline büründürüyor.

Tecavüb: Kelime anlamı olarak "cevaplaşmak, haberleşmek" manasına gelir. Cevaplaşmada konuşmak ve dertleşmek manası hükmeder ki, artık parçalar arasında bütünlük manasının en son ve kamil hali vardır. Yani kainat ve parçaları adeta ana ile  evlat gibi birbirleri ile konuşup dertleşiyorlar demektir. Diğer tabirlerin en mükemmel noktasıdır. Güneş ile toprak konuşacak derecede birbirleri ile şiddetli münasebet içindeler demektir. Kalp ile beyin arasındaki sinirler ve damarlar, adeta cisimleşmiş bir hitaplaşma ve cevaplaşıp konuşma gibidir. Daha buna benzer sayısız misaller vardır. Bugün fen ilimleri bu manayı daha da netleştirip somutlaştırmıştır. 

Özet olarak, kainat ve içindekileri bu kanunlar sayesinde  öyle bir ittihat peyda ediyor ki, adeta farklılıkların kalktığı bir bütün ve özdeşleşme hasıl oluyor. Güneş sanki toprak, toprak ise sanki bir güneş hükmüne geçip, aralarındaki baziyeti, yani farklılığı kaldırmışlar.

 İşte zerre ile yıldız arasında böyle kuvvetli bağlar ve münasebetler mevcuttur. Bu kuvvetli bağ ve münasebet adete zerre ile yıldızı bir ordunun iki farklı rütbedeki askeri gibi yapıyor. Bütün bu münasebetleri ve bağları teşkil eden esas ve gizli kuvvet Cenab-ı Hakk'ın rahmet ve şefkatidir.  Öyle bir şefkat ki, küçük bir arının gözüne koca güneşi lamba ve aydınlatma aracı olarak tayin ediyor. Küçük bir karıncanın rızkı için koca dünyayı ve ona bağlı olan dev küreleri işletiyor, bir cihetle bütün kainatı o karıncanın hayatına ve rızkına hizmetçi kılıyor. Küçük bir atomla koca bir yıldızın omuz omuza aynı sistem içinde, serkeşlik etmeden beraber gezmesi ve işlemesi rahmet ve şefkatin dolaylı bir ifadesidir.   

(1) bk. On Dördüncü Lem'anın İkinci Makamı.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Kategorisi: Altıncı Sır | Yazar: Sorularla Risale | Okunma Sayısı: 4236 | Word indir | Pdf indir
Paylaş

Yorumlar

drerkan

Teanuk için 100 trilyon insan hücresinin kenetlenmesi ve bir bütün olması misal verilebilir.

Yorum yapmak için Giriş Yapın ya da Üye olun.
BENZER SORULAR
Yükleniyor...