Block title
Block content

Risalelerde, ihlassız yapılan ibadet ve iyiliklerin günah olma ihtimali yazılmış mıdır veya nasıl ifade edilmiştir?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"İHLÂSI KIRAN İKİNCİ MÂNİ:  Hubb-u cahtan gelen şöhretperestlik saikasıyla ve şan ve şeref perdesi altında teveccüh-ü âmmeyi kazanmak, nazar-ı dikkati kendine celb etmekle enâniyeti okşamak ve nefs-i emmâreye bir makam vermektir ki, en mühim bir maraz-ı ruhî olduğu gibi, 'şirk-i hafî' tabir edilen riyâkârlığa, hodfuruşluğa kapı açar, ihlâsı zedeler."(1)

Riya ihlasın zıddıdır ve hadiste de şirk-i hafi (gizli şirk) olarak nitelendirilmiştir.

Nasıl iman ve amelde derece ve mertebe varsa, aynı şekilde ihlasta da derece ve mertebeler vardır. İhlas, ilim ve amelin bir neticesi, bir sonucu olduğu için, insanın ilim ve ameli ne kadar kuvvetli ve parlak ise, ihlası da o derece kuvvetli ve parlak olur. Bu sebeple herkesin ihlasını eşitlemek mümkün değildir. Çekirdekten ağaca kadar nasıl dereceler varsa, ihlasında böyle dereceleri vardır. Peygamber Efendimiz (asm)'in ihlas makamı ile avam bir müminin ihlas makamı arasında hadde gelmez bir fark vardır. "Bir dirhem ihlaslı amel, binlerce ton ihlassız amelden üstündür." hükmü de meselemizi netleştiren bir ölçüdür.

İhlas kemiyet olarak herkeste aynıdır, lakin keyfiyet, yani kuvvet ve kalite noktasından herkesin ihlası muhteliftir.

Kemiyetten kast ettiğimiz şey, ihlasın bünye olarak başka şeyleri kabul etmemesidir. Mesela ben şu namazı yüzde doksan dokuz Allah için, yüzde bir de insanlar için kılıyorum desem, bu ihlas ihlaslıktan çıkar ve batıl olur. Bu sebeple ihlas kemiyet olarak, yani nicelik olarak parçalanma ve bölünme kabul etmez. Ya heptir ya hiçtir. Bunu ortası ya da yüzdesi yoktur.

Bu hususta herkes eşittir. Bir peygamber de yüzde yüz Allah için olmak zorundadır, basit bir müminde yüzde yüz Allah için olmak zorundadır. Yalnız, yüzde yüz Allah için olan bir amelin keyfiyeti, yani kuvvet ve parlaklığı her insanın iman ve amel derecesine göre farklıdır. Bu hususta eşitlik olmaz ve olamaz. İhlasın derece ve keyfiyeti bu noktadadır. Yoksa kemiyet ve nicelikte değildir.

(1) bk. Lem'alar, Yirmi Birinci Lem'a.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Paylaş
BENZER SORULAR
Yükleniyor...