Block title
Block content

"...şefkat-i rubûbiyetini müteessir eden ehl-i dalâleti..." cümlesindeki "mütessirlik" tabirini izah eder misiniz? Yani, her şeyi Yaratan nasıl üzülür, müteessir olur?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Allah’ın mahlukata ait bir sıfat ile vasıflanması caiz değildir. Şayet Allah, mahlukata ait bir sıfat ile tavsif edilmiş ise, bu tavsif mecaz ve teşbih ifade eder. Yoksa, zahiri ve hakiki manasını anlamak caiz olmaz.

Nitekim Kur’an ve sünnette; Allah mahlukatın sıfatı ile tavsif edilmiştir. Ama Ehl-i sünnet alimleri bu tavsifi, tevil ve tabir etmişlerdir. Zahiri manasını anlamamışlardır.

Mesela, "yedullah", "arşa istiva etti" tabirleri buna misal olarak gösterilebilir. Allah’ın eli ve arşa oturmak, tabirleri müteşabihtir, bir kinayedir. "Yedullah"; Allah’ın kudretine bir kinayedir.  "Arşa istiva etti" tabiri de; Allah’ın kainat üzerindeki hakimiyetine bir teşbihtir. Yoksa, bu tabirleri zahiri üzerine anlamak küfür olur.

Kur’an ve sünnette geçen  teşbih ve mecazi ifadeler, zahiri üzerine anlaşılmaz. Bu teşbih ve mecazi ifadeler Kur’an'ın aslına ve özüne uygun bir şekilde tevil ve tabir edilir. Bu yaklaşım, bir ehli sünnet kaidesidir. Tarihte bu şekil yapmayıp, mecaz ve teşbihleri zahiri gibi anlayan, aynı ile tatbik eden Müşebbihe ve Mücessime gurupları çıkmıştır. Bunlar Allah’ı cisimleştirip, Allah’ı mahlukata benzetmişlerdir ve İslam’ın dairesinden huruc etmişlerdir.

Risale-i Nur'daki  “şefkat-i rubûbiyetini müteessir eden” cümlesindeki  müteesir tabirini, razı olmamak, gadaplanmak anlamında, ya da onun uluhiyetine münasip bir şuunat olarak anlamalıyız. İnsanların üzülmesi ve kederlenmesi gibi anlamamak lazımdır. Müteessir olmak, daha çok; çaresiz bir durumun neticesinde insanın üzülmesini ifade ediyor. Halbuki Allah’ı zor durumda bırakacak ve bunun neticesinde çaresizlikten üzecek bir halet muhaldir, Uluhiyyetine yakışmaz.

Ama teşbih ve kinaye yolu Kur’an ve sünnette cari bir yol olduğu için, Üstat da ince bir manaya işaret için, müteessir teşbihini istimal etmiştir.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Paylaş
BENZER SORULAR
Yükleniyor...