Block title
Block content

"Şimdi cemiyetimiz bir hükûmet-i meşruta-i meşruadır. Hükûmet içinde hükûmetin zararı görüldü..." Devamıyla izah eder misiniz?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"Cemiyetlere ihtar-ı mühim"

"Şimdi cemiyetimiz bir hükûmet-i meşruta-i meşruadır. Hükûmet içinde hükûmetin zararı görüldü. Seviye-i irfan bir olmadığından, fırkalarda husumet, taassup ve taraftarlık intaç eder. Tabiî o kuvveti istimal ile siyasete karışacak ve umumî idarede herkesçe lezzetli olan tahakkümatı yapacak sahib-i ağraza müsait bir zemin olur. Binaenaleyh, bizdeki fırkaların şimdiki hal ile devamı gayet muzırdır. Lâkin bir şirkette veya münevverü'l-fikir ve bîtaraf mabeyninde tenkidat-ı siyasetten veya ehl-i ilim mabeyninde nasihat ve irşaddan menfaat olabilir. Şimdi hükûmet-i meşruamız asıl büyük cemiyettir."(1)

İslâm şeriatına uygun olan cumhuriyet sisteminde, seçim ile başa gelen hükümete müdahale etmek, komite ve derin yapılanmalar ile hükümeti tesir ve baskı altına almak hem zararlıdır hem de cumhuriyet ve demokrasiye uygun değildir.

Üstad Hazretleri bu paragrafta genel hatları ile Osmanlı'nın 1876 ve 1908 deki meşrutiyet denemelerini savunup, yönetim olarak İslâm’a uygun ve mutabık bir cumhuriyet ve demokrasiye geçilmesi gerektiğini ifade ediyor.

Şimdi cemiyetimiz bir hükûmet-i meşruta-i meşruadır.”1908 de ilan edilen  meşrutiyettir.  İkinci Meşrutiyet'in ilânından sonra derhal seçimlere gidildi. Seçimlerin başlıca iki partisi İttihat ve Terakki ile liberal görüşlü Ahrar Fırkası'ydı. Seçimleri İttihatçılar kazandı. Seçimlerin ardından oluşan yeni Meclis-i Mebusan 17 Aralık 1908'de çalışmalarına başladı.

Seçimlerden sonra oluşan hükümet devleti idare etmeli, yönetime başka eller karışmamalıdır. Osmanlı çok başlılığın zararlarını çok çekmiştir.

Herkesin siyasi ve eğitim seviyesi bir olmadığından, fırkalarda yani partilerde düşmanlık, bağnazlık ve körü körüne tarafgirlik oluşur. Böyle bir ortam baskıcı rejimlere zemin hazırlar ve hazırlamışta. Hâlen bile bu mevcuttur. Partiler topluma  fikir ve yol göstermekten çok toplumu kamplaştırıyorlar maalesef. Halbuki partilerin amacı cemiyet ve topluma artı değer kazandırmak, doğruların ve güzelliklerin bulunmasında yardımcı olmaktır. Ama maalesef bunun aksine bir yol takip ederek toplumu gerip kamplara bölüyorlar.

Demokratik bir olgunluğa ulaşırsak, partiler, pozitif bir güç olarak hükümete yön verebilirler.

(1) bk. Hutbe-i Şamiye, Cemiyetlere İhtar-ı Mühimme.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Kategorisi: Hutbe-i Şamiye | Yazar: Sorularla Risale | Okunma Sayısı: 1704 | Word indir | Pdf indir
Paylaş

Yorumlar

ilyas26125
Hükûmet içinde hükûmetin zararı görüldü ifadesiyle derin devlet veya paralel yapılanma gibi yapılar da kastedilmektedir.
Yorum yapmak için Giriş Yapın ya da Üye olun.
BENZER SORULAR
Yükleniyor...