"Sual: Zerrâtın harekâtında şu hikmetin bulunması neyle bilinir? Elcevap: Evvelâ, bütün masnuatın bütün intizamatıyla ve hikmetleriyle sabit olan Sâniin hikmetiyle bilinir..." Devamıyla izah eder misiniz?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"Sual: Zerrâtın harekâtında şu hikmetin bulunması neyle bilinir?"

"Elcevap: Evvelâ, bütün masnuatın bütün intizamatıyla ve hikmetleriyle sabit olan Sâniin hikmetiyle bilinir. Çünkü, en cüz'î bir şeye küllî hikmetleri takan bir hikmet, seyl-i kâinatın içinde en büyük faaliyet gösteren ve hikmetli nakışlara medar olan harekât-ı zerrâtı hikmetsiz bırakmaz. Hem en küçük mahlûkatı vazifelerinde ücretsiz, maaşsız, kemâlsiz bırakmayan bir hikmet, bir hâkimiyet, en kesretli ve esaslı memurlarını, hizmetkârlarını nursuz, ücretsiz bırakmaz."

"Saniyen: Sâni-i Hakîm, anâsırı tahrik edip tavzif ederek, onlara bir ücret-i kemâl hükmünde madeniyat derecesine çıkarmasıyla ve madeniyâta mahsus tesbihatları onlara bildirmesiyle ve madeniyâtı tahrik ve tavzif edip nebâtât mertebe-i hayatiyesinin makamını vermesiyle ve nebâtâtı rızık ederek tahrik ve tavzif ile hayvânât mertebe-i letâfetini onlara ihsan etmesiyle ve hayvânâttaki zerrâtı tavzif edip rızık yoluyla hayat-ı insaniye derecesine çıkarmasıyla ve insanın vücudundaki zerrâtı süze süze tasfiye ve taltif ederek tâ dimağın ve kalbin en nazik ve lâtif yerinde makam vermesiyle bilinir ki, harekât-ı zerrât hikmetsiz değil; belki kendine lâyık bir nevi kemâlâta koşturuluyor."(1)

Zerrelerin ahvali ve seyri dikkatli bir şekilde incelendiğinde hikmetsiz, gayesiz ve faydasız olmadıkları hemen anlaşılır.

Kâinatta her şeyi hikmetle yapan küçücük bir şeye binlerce hikmet takan Allah, kâinatın kumu, harcı ve temel taşı hükmünde olan zerreleri ve onların hareketlerini hiç hikmetsiz bırakır mı?

Diğer bir husus, Allah kâinatta istihdam ettiği her türe, her varlığa bir kemal noktası tayin etmiştir. Ve onları o hedefe o kemale doğru sevk ve idare ediyor. Bu sevk esnasında o türlere de bir ücret, bir nur veriyor.

Cansız varlıkların önce nebatat olmaya, sonra hayvanat olmaya, sonra insan bedeninde bir cüz olmaya doğru bir yol haritaları vardır. İnsan bedeninde de beyinde ya da kalpte bir hücre olmak, onların varacağı en son en ve kâmil mertebedir.

(1) bk. Sözler, Otuzuncu Söz, İkinci Maksat.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?

Yorumlar

HAKANN
subhanallah duygulanmamak elde dehil
Yorum yapmak için Giriş Yapın ya da Üye olun.

BENZER SORULAR

Yükleniyor...