Block title
Block content

İsm-i mef’ûl

 

 

Fiilden etkileneni belirtmek için kullanılan kalıptır. “Cehl” fiilinin ism-i mef’ûlü “mechûl=bilinmeyen”, “tescil” fiilinin ism-i mef’ûlü “müseccel=tescil edilmiş” gibi. Ancak unutmayın; her fiilin ism-i mef’ûlü olacak diye bir kural yok.

a. Mücerred (ilâvesiz) fiillerde

Bütün üçlü mücerred fiillerin ism-i mef’ûlleri مَفْعُولْ=mef’ûl” vezninde olur. 1. kök harfinin başına  “mim”, son harfinden evvel de “vav” ilâvesiyle yapılır. Türkçedeki yansıması şöyledir:


 

İsm-i fâil

Kök

mechûl

cehl

ma’lûm

ilm

mahdûd

hadd

masdûk

sadâkat

maktûl

katl

mahkûm

hükm

meşkûr

şükr

mazlûm

zulm

matlûp

talep

meşkûr

şükrân

mes’ûl

suâl

me'mûr

emr

me'zûn

izn

ma’rûf

irfân

ma’dûd

add

ma’şûk

aşk


Dörtlü mücerred fiil olan “fa’lele”nin ism-i mef’ûlü
مُفَعْلَلْ=müfa’lel” vezninde olur. Türkçedeki yansıması şöyledir:

İsm-i mef’ûl

Kök

cevher

cevhere

debdeb

debdebe

mutantan

tantana

 

b. Mezîd (ilâveli) fiillerde

 

 

İf’âl (إِفْعَالْ)

Tef’îl (تَفْعِيلْ)

Müfâale (مُفَاعَلَة)

İnfiâl (اِنْفِعَالْ)

İsm-i mef’ûl

cber

sbet

sned

dhal

Muhkem

hmel

nker

Murâd

nakkaş

cessem

şekkel

eddeb

Muhâtab

?

  

 

İftiâl (اِفْتِعَالْ)

Tefe’’ul

 (تَفَعُّلْ)

Tefâul (تَفَاعُلْ)

İstif’âl (اِسْتِفْعَالْ)

İsm-i mef’ûl

Muktebes

kteseb

Mutemed

Mütehayyer

Mütehayyel

?

Müstahkar

Müstahdem

Müstehakk

Müstemedd

Müstefâd

Paylaş
Yükleniyor...