Osmanlıca ve Dini Terimler Lügatı

ABCÇDEFGHIİJKLMNOÖPRSŞTUÜVYZ

KelimeAnlam
CANİ: Cinayet işlemiş olan. Birisini öldürmüş veya yaralamış bulunan. Caniler nasıl haksız yere insanı öldürüyorlar ve onların hayatlarına son veriyorlarsa; kâfirler, inkârcılar, dinsizler de birer cani sayılırlar. Çünkü Allah'ın eserleri olan canlı ve cansız varlıklar onun sonsuz kudretini, ilmini, iradesini, rahmetini ilân edip dururlarken inkârcılar bunları tesadüfün, maddenin, tabiatın ve sebeplerin eseri sayıyor ve mânasız, gayesiz şeylermiş gibi göstererek onları mânen öldürüyor, sayısız cinayetler işliyorlar. Demek ki inkârcıların bu cinayetlerinin hesabını verecekleri bir mahkeme var ve olacaktır. (Bak: Ceza)
CANÎ: f. Candan sevilen.
CANİB: f.Yan, yön. Cihet, taraf. Yüksek taraf.
CANİBEYN: İki taraf, iki cânib, iki yan.
CANİH(A): (Cünha. dan) Suç işlemiş, mücrim, cinayet işleyen.
CANİHA: Bir tarafa meyleden veya bir cenahı tutan.
Göğüs altındaki iyeği.
CANİŞİN: Birinin yerine geçen, birinin yerine vekâlet eden. Vekil.
İçerisinde 'CANİ' geçenler
ABDULKAHİR-İ CÜRCANÎ: (Bak: Cürcanî)
CANİB: f.Yan, yön. Cihet, taraf. Yüksek taraf.
CANİBEYN: İki taraf, iki cânib, iki yan.
CANİH(A): (Cünha. dan) Suç işlemiş, mücrim, cinayet işleyen.
CANİHA: Bir tarafa meyleden veya bir cenahı tutan. * Göğüs altındaki iyeği.
CANİŞİN: Birinin yerine geçen, birinin yerine vekâlet eden. Vekil.
CÜRCANÎ: (Abdülkahir) Hicri beşinci asrın ikinci yarısında yaşamış büyük âlimlerden ve Arapçanın dâhi mütehassıslarındandır. Dindarlığı ve takvası da çok ileri olduğu nakledilir... Asıl adı: Abdülkahir-el Cürcanî olan bu Zâtın ilk tahsilini memleketi Cürcan'da yaptığı biliniyor. Adı ve künyesi şu şekilde oluyor: Eş-Şeyh Ebu Bekir Abdulkahir bin Abdurrahman. Bütün cihetleri ile beğenilen bir zat olmuştur. Hakkında deniyor ki: Namazda iken evine bir hırsız girse, bulduğu bir takım şeyleri alır. Cürcanî hırsızı gördüğü halde namazına devam eder ve bozmaz... Vefat tarihi Hi.471 senesidir. (K.S.)
CÜRCANÎ: (Seyyid Şerif Ali Bin Muhammed) : (Hi: 760-830) Astarabad (Cürcan) civarında Tacu'da doğmuştur. Mısır'a giderek orada çeşitli âlimlerden ders okumuştur. Şiraz'da müderrislik yapmıştır. Sa'duddin-i Taftazanî ile kapanan Mütekaddimîn devrinden sonra açılan Müteahhirîn-i Ulemâ devrinin birincisi bu Seyyid Şerif Cürcanî'dir. (K.S.)
ECANİB: (Ecnebi. C.) Ecnebiler. Yabancılar.
GİRAN-CANÎ: f. Can sıkıcılık.
LEYYİN-ÜL CÂNİB: Görüşülmesi kolay, mütevâzi, kibirsiz kimse. Kanı sıcak insan.
MECANİK: (Mencenik. C.) Mancınıklar. (Bak: Mancınık)
MECANİN: Mecnunlar. Deliler.
MECCANÎ: Bedavacı. Parasız.
MECCANİYET: Ücretsizlik, meccanilik.
MÜCANİB: Çekinen. Sakınan. Kaçan.
MÜCANİS: Aynı cinsten olan. Cinsleri beraber olan.
MÜTECANİB: (Cenb. den) İçtinab eden, çekinen, sakınan, uzaklaşan, karışmıyan.
MÜTECANİS: (Cins. den) Bir cinsten olan. Diğerleriyle aynı cinsten olan.
SEYYİD ŞERİF-İ CÜRCANÎ: (Bak: Cürcanî)
SEYYİD ŞERİF-İ CÜRCANÎ: (Bak: Cürcanî)
TİCANÎ: Kuzey Afrikada, hicri 1200 tarihlerinde Ahmed Ticanî adında bir şahıs tarafından kurulan bir tarikattır.
Ekleri ayıklanarak bulunan sonuçlar
CANİB : f.Yan, yön. Cihet, taraf. Yüksek taraf.
CAN : f. Yaşayış. Diride olan kudret, kuvvet. Hayat cevheri. Madde ilimleri, maddenin; hayat ilimleri (biyolojik ilimler) hayatın ne olduğunu açıklıyamamışlardır. Aslında bunların konusu da madde, hayat ve ruhun kendisi değil, bunların tezahürleri yani olay haline gelen tesirleridir. Deney ilimlerinin vazifesi bu olaylar arasındaki ilişkinin değişmeyen tarafını bulmaktır. Bunun ötesinde ilmin söyleyeceği bir sözü yoktur. Buna rağmen bazı kendini bilmez cahiller, ilim adını kötüye kullanarak ilmin sustuğu yerde kendileri konuşuyor ve hayat ve ruhu madde ile açıklamaya kalkışıyorlar. Oysa maddenin de ne olduğunu biliyor değildirler. Biz müslümanlar madde gibi hayat ve ruhun da Allah'ın kudretinin eserleri olduğunu biliyor, birini diğerinin yerine koymuyoruz. Allah görünen ve görünmeyen âlemler yaratmıştır. Onun kudretinin ve yaratmasının sınırı yoktur. Madde, yarattıklarının sadece bir çeşitidir. Varlığı maddeden ibaret sanmak aklı gözüne inmiş olan akılsızların batıl bir inancıdır. * Mc: Sevgili, dost.
CÂ : f. Yer. Mekân. Mevki.
 » Lügat manası içerisinde geçen kısaltmanın anlamını öğrenmek için tıklayın...
Yükleniyor...