Üstad'ın iktisatçılığı anlatılırken, nefis kavramı kullanılmıştır. Bunun iktisat ile nasıl bir ilgisi vardır?

Değerli Kardeşimiz;

Tarihçe-i Hayat adlı eserde geçen bu kelimenin yer aldığı cümleye bir bütün olarak bakalım ve sonra izah etmeye çalışalım:

"Üstad'ın meşrep ve mesleğini tamamen anladıktan sonra, artık onun yüksek iktisatçılığını böyle yemek içmek gibi basit şeylerle mukayese etmeyi çok görüyorum. Zira, bu büyük insanın yüksek iktisatçılığını mânevî sahalarda tatbik etmek ve maddî olmayan ölçülerle ölçmek lâzım gelir."

"Meselâ, Üstad, bu yüksek iktisatçılık kudretini sırf yemek, içmek, giymek gibi basit şeylerle değil; bilâkis fikir, zihin, istidat, kabiliyet, vakit, zaman, nefis ve nefes gibi mânevî ve mücerred kıymetlerin israf ve heder edilmemesiyle ölçen bir dâhidir."(1)

Nefis kelimesini istidat ve kabiliyet kelimelerinin paralelinde değerlendirebiliriz. Yani zamanını, istidat ve kabiliyetlerini tekâmül ettirmek için kullanmıştır. Nefis için ise, zamanını ve gayretini, nefsini terbiye ve ıslah etmede kullanmıştır, şeklinde tefsir edilebilir.

(1) bk. Tarihçe-i Hayat, Ön Söz.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü