"Isparta adliyesinin üç sene bir menzilde saklamaları, o menzilin kirası olarak o üç yüz lira bedeline, yeni yazı Tarihçe-i Hayat’ı..." İzah eder misiniz?
Hesabları yaptım.. 500 kitab bin lira ediyor.. 300 lira kitab.. 100 lira 50 tarihce.. 400 lira toplam.. Üstadın onlarda 600 lirası kalması lazım.. fakat parası bitmismis gibi 50 lira daha gönderiyor?
Değerli Kardeşimiz;
"Isparta adliyesinin üç sene bir menzilde saklamaları, o menzilin kirası olarak o üç yüz lira bedeline, yeni yazı Tarihçe-i Hayat’ı bana bırakılan beş yüzden ikişer lira fiyat ile o üç yüz liraya o fiyatı mukabil tutarak o Tarihçe-i Hayat’tan elli tane gönderirsiniz. Dört sene hapis çeken mübarek Asâ-yı Mûsâ ve Zülfikar mecmuaları benim nazarımda pek fazla kıymettar olduğu için, bana elli liralık gönderiniz. Size şimdi elli lira gönderiyorum." (Emirdağ Lâhikası-II, 33.Mektup)
Mahkeme heyeti ehl-i vukufun raporuna istinaden Risale-i Nurların dinî ve kanunî mevzuata mugayir zararlı herhangi bir hususun bulunmadığı, bilakis dinî salabete kuvvet veren imanî bahisler ve insanı yüksek ahlaka ulaştıracak dersleri verdiği yönündeki raporuna istinaden, serbestiyetine ve intişarına mani hukukî bir durum olmadığına hükmedince, mahkemece toplattırılan el yazması Risale-i Nur eserleri üç yıldır tutuldukları depolardan sahiplerine iade ediliyor.
O zamana kadar henüz matbaada çoğaltma olamadığından, çok az sayıda bulunan hepsi el yazması eserlerin kıymeti Üstad Hazretleri için paha biçilmezdir.
Bir yandan eserlerin iadesi, bir yandan da Üniversiteli Nur talebelerinin matbaada ilk defa Risale-i Nurları çoğalttığı haberi Üstada âdeta bayram yaşatmıştır. Matbaada basılan bu ilk eser kısa "Tarihçe-i Hayat" eseridir.(1)
Yukarıda bahsi geçen mahkeme safahatı üç yıl sürmüştür. Bu sürede Risale-i Nurlarla ve Üstad Hazretleriyle tanışmış ve dost olmuş bazı zatlar olmuştur. Üstad Hazretleri üç yıldır tutulan kitapların zayi’ olmamasına binaen, bu işlerle meşgul dost olan memurlara teşekkür babından kira niyetine (kendi hesabıyla 300 TL olan kira parasına karşılık) matbaada çoğaltılan Tarihçe-i Hayat kitaplarından 50 tanesini hediye ediyor. Bunun hesabını her biri iki lira olmak suretiyle yüz (50X2=100) lira olarak yapıyor. Bunların kendisinin telif hakkı olan 1000 (bin) liradan düşüyor.
Diğer yandan dört yıldır mahkemece toplattırılıp şimdi serbest kalan, Zülfikâr ve Asa-yı Musa eserlerini kendi parasıyla elli (50) liraya satın alıyor. Bu parayı da "Size şimdi elli lira gönderiyorum" diyerek göndereceğini beyan ediyor. Dolayısıyla buradaki bütün hesap sanki bin (1000) lira üzerinden yapılmış gibi görünüyor. Halbuki bununla alakalı bir durum söz konusu değildir. Bin (1000) liradan sadece yüz liralık (100) elli adet Tarihçe-i Hayat kitabı alınmıştır. Zülfikâr ve Asa-yı Musa eserlerinin parası olan elli lirayı Üstadımız ayrıca göndermiştir.
(1) bk. Badıllı, Mufassal Tarihçe-i Hayat, 3/2037.
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü