"Bizde olan istibdat Asya'nın hürriyetine zulmani bir set çekmişti. Ziyayı hürriyet o muzlim perdeden geçemezdi ki, gözleri açsın, kemalatı göstersin." Bizdeki istibdat Asya'nın hürriyetine nasıl set çekiyor? Hürriyet olmadan kemalat neden olmuyor?

Soru Detayı

- Bu set ne zaman tahrip oldu; bu setin yıkılmasıyla Çin'de hürriyet fikri nasıl yayıldı?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"Birincisi: Bizde olan istibdat, Asya'nın hürriyetine zulmanî bir set çekmişti. Ziya-yı hürriyet o muzlim perdeden geçemezdi ki, gözleri açsın, kemâlâtı göstersin. İşte bu seddin tahribiyle, fikr-i hürriyet Çin'e kadar yayıldı ve yayılacaktır."(1)

Avrupalılar demokrasi ve özgürlükler sayesinde her alanda inkişaf edip ilerlediler. Asya ise istibdadın ve diktatörlüklerin elinde inim inim inleyip birçok kabiliyet ve dahileri telef etti. Çok uzaklara gitmeye gerek yok, bugün Orta Doğu’nun en büyük sorunu istibdat ve dikta rejimlerdir. Bütün İslam ülkelerinin servet ve enerjisini bir avuç aşiret tutmuş, yiyebildiklerini kendileri yiyorlar, yiyemediklerini de emperyalist güçlere peşkeş çekiyorlar. Böyle bir zeminde ve ortamda kabiliyet ve zenginlikler inkişaf etmez, tam tersi heba olup gider.

Özet olarak, baskıcı zihniyetin ve rejimin hükmettiği bir yerde kemalat ve gelişim olmaz. Hürriyet ve fikir özgürlüğü kemalatın abdesti gibidir. Nasıl abdestsiz namaz olmuyor ise, hürriyetsiz de kemalat olmaz ve olmuyor. Asya’nın halihazırdaki vaziyeti buna en büyük şahittir.

Buradaki sed istibdat seddidir, ki bu seddin yıkılmaya başlaması Fransız ihtilalı ile başlayıp günümüze kadar devam eden uzun bir süreçtir. İmparatorlukların ve saltanatların hükmettiği Asya koyu bir istibdat dönemi yaşadı. Sonra aydınlanma süreci ile bu koyu istibdat setti yıkılmaya ve parçalanmaya başladı. Hatta bu yıkılma ve parçalanma öyle hızlı oldu ki, istibdadın farklı bir veçhesi olan komünizm meydana çıktı. Çin de bu özgürlük hareketinin etkisi ile istibdadın farklı bir versiyonu olan komünizme girdi. Komünizm hürriyetin ifrat derecesi olup istibdadın farklı bir tonudur. Hatta Çin'deki komünizm anarşist komünizmdir.

(1) bk. Münazarat, Sualler ve Cevaplar.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

BENZER SORULAR

Yükleniyor...