"اَحْسَنَ كُلَّ شَىْءٍ خَلَقَهُ " On Sekizinci Söz’ün, İkinci Noktası'nın başındaki âyetle alakalı bilgi verir misiniz?

Değerli Kardeşimiz;

"O (Allah) yarattığı her şeyi güzel yaptı (güzel yarattı). İnsanı yaratmaya da bir çamurdan başladı." (Secde, 32/7)

İmam Gazalî Hazretlerinin, "Daire-i imkânda daha ahsen yoktur." hükmü, bu âyet-i kerîmenin bir izahı gibidir. Yani, her varlık mümkün olan şekillerin ve özelliklerin en güzeliyle yaratıldığı gibi, her hâdise de yine en güzel şekilde takdir ve icra edilmiştir.

Misal olarak, insanın eline bakalım. Bu eli, mevcut durumundan başka hangi şekilde düşünürsek düşünelim sonunda varacağımız hüküm şudur: Elin en mükemmel şekli, şu bildiğimiz halidir. Parmakların sayılarını artırsak veya azaltsak, yerlerinde değişiklik düşünsek mevcut halin dışındaki bütün şıkların geçersiz, faydasız ve hikmetsiz olduğunu görürüz.

Elimiz en güzel şekilde yaratıldığı gibi, diğer bütün organlarımız, bütün duygularımız, gökyüzünü süsleyen bütün yıldızlar ve yeryüzünü şenlendiren bütün canlı türleri de mümkün hallerin en güzeliyle yaratılmışlardır. Mesela, tavuğun en mükemmel şekli bildiğimiz şekildir. Kanatları vardır, ama kuşlar gibi yükseklerde uçamaz. Bu onun için bir noksanlık değildir. Zira eğer uçacak olsa o da bir kuş türü olur, bizimle ilgisi kalmaz ve bize faydalı olamaz.

Varlıklar en güzel şekilde yaratıldıkları gibi hadiseler de yine en güzel şekilde takdir edilmişlerdir. Ancak, insan aklı bu konuda her zaman hakikati bulamayıp yanlış düşüncelere, kötü zanlara, batıl hayallere, hakikatsiz vehimlere kapılabilmektedir.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü