Risale-i Nur "Hakiki bir tefsir" deniliyor, başka "Manevi tefsirler" de var mı?

Değerli Kardeşimiz;

Külliyat'ta Risale-i Nur'un, hakiki tefsir olarak nazara verilmesi, diğer tefsirlerin -haşa- hakiki olmadığı manasına gelmez. Zira bütün tefsirler; ehli sünnetin, itikat ve inancına muvafık olmak şartıyla hepsi de hakiki tefsirlerdir. Risale-i Nur da, onlar gibi hakiki tefsirlerden biridir.

Ancak Risale-i Nur'un diğer tefsirlerden ayrı olan iki hususiyeti vardır ki, külliyatın hakiki tefsir manasındaki farkını biraz daha öne çıkartmaktadır.

1. Külliyat'ta, diğer tefsirlerde olduğu gibi, ayetler sıra tertibine göre bütünü tefsir ve izah edilmemiştir.

Risale-i Nur, Kur'an’ın iman hakikatleri ve İslam'ın esasları ile alakalı bütün ayetlerinin, sıra esas alınmadan tefsir ve izahıdır.

Bu ayetler ekseriyetle, iman, itikat ve fikirle alakalı olduğundan, bu meselenin ise muamelatla mukayese edildiğinde, çok ehemmiyet arz ettiğinden ve dinin muamelat kısmına göre işin hakikati olduğundan, hakiki tefsir manasını taşıyor.

Ayrıca Külliyat'ta, insanlarca tenkit edilen, fenle veya bilimle çeliştiği zannedilen ayetlerin tefsiri ve izahı da ihmal edilmemiştir.

2. Risale-i Nur, Kur'an’ın bu asra bakan ve bu asrın ihtiyacına göre telif edilmiş bir Kur'an tefsiridir.

Zira asrın ilcaatı çok mühimdir. Ayrıca ispat metodu terk edilmemiş, aklın ve mantığın esas olduğu bu asrın insanlarına ve idrakine, aynı yollarla ve metotlarla Kur'an’ın hakikatlerinin tefsirleri yapılmıştır. Bu açıdan meseleye bakılırsa, diğer tefsirlerin bu konularda, bu zamanda fazla müessir olmadığı görülmektedir. Hatta bazen; eskiden yazılmış tefsirleri okuyanların, yanlış anlayışları ve yaklaşımları, ciddi manada tenkide sebep olmaktadır.

İşte bu iki mühim noktadan dolayı, Risale-i Nur’un diğer tefsirlerden farkı hakikat noktasında öne çıkıyor. Ve bu fark okuyanlarca müşahede edilmektedir.

Risale-i Nur'un telifi, hususi şartlarda zuhur ettiğinden, bir nevi ilhama mazhariyeti cihetiyle de mesele değerlendirilmelidir. Bu da bu meselenin başka bir boyutudur.

Her asırda gelen ve "müceddid" dediğimiz bazı zatlar, Allah'ın hususi ihsanına ve keremine mazhar olan kişilerdir. Bunların yazdığı tefsirler kendi asırları içerisinde harika sayılacak kıymette eserlerdir. Fakat bunlar, klasik tarzda yazılan tefsir veya mealler gibi ilk ayetten itibaren teker teker ayetleri ele alıp izah ve tefsir etmezler. Bunlar, özellikle o zamanın ihtiyaçlarını, meselelerini izah eden ayetleri tefsir ederler.

Mesela, İmam-ı Gazali'nin "İhya-u Ulumuddin"i, Mevlâna’nın "Mesnevi"si, İmam-ı Azam'ın "Fıkhu'l-Ekber"i gibi eserler, kendi zamanlarında "manevi tefsir" olarak sayılabilecek türden eserlerdir.

- Risale-i Nur muhtevası neden; tefsir midir, neden Kur'an'dan çok okunuyor? Risalelerin hatasız olduğu söylenebilir mi?

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü