Altıncı Hakikat'te dokuz esası anlamanın ve idrak etmenin yolu “sarhoş olmama” şartına bağlanıyor. Burada farklı alternatif kelimeler yerine “sarhoş” tabirinin tercihi nedendir?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Üstad'ın şu ifadeleri konuya yeterince açıklık getirmektedir:

“Ayık olan sana tâbi olmaz. Ancak siyaset şarabıyla veya şöhret hırsıyla veya rikkat-ı cinsiye ile veya felsefenin dalaleti ile veya medeniyetin sefahetiyle sarhoş olanlar senin meşreb ve mesleğine tâbi olurlar.” (Mesnevî-i Nuriye, Onuncu Risale)

Demek oluyor ki, sadece içki değil, hakikatleri görmeye, insan hayatını ve varlık âlemini doğru değerlendirmeye mâni olan her şey bir sarhoşluk sebebidir.

Buna göre, Altıncı Hakikat'teki dokuz esası anlamanın ve idrak etmenin yolu ayık olmaktan, doğru düşünmekten, hislere mağlup olmamaktan ve batıl fikirlerle zihni bulandırmamaktan geçmektedir.

"Aynen onun gibi, şu misafirhane-i dünyadaki vaziyeti, sarhoş olmadan dikkat etsen, şu Dokuz Esası anlarsın."(1)

Dokuz esas; âhiret hayatının kurulmasının ve yaratılmasının zarurî sebeplerini izah ediyor. Yani Allah’ın her bir ismi âhiret hayatının yaratılmasını zarûret ve bedahet derecesinde iktiza ediyor. Ama insanların ekserisi ya imansızlıktan gelen bir akıl tutulması ile ya da gaflet ve taklidî imanın kifayetsizliğinden gelen manevî bir sarhoşluk ile bu zarûreti, yani âhiret hayatını icabeden sebep-netice münasebetini iyi okuyup anlayamıyor. Bundan dolayı da âhiret hayatı ya inkâr ediliyor ya da iman tesirsiz kalıp dünya hayatında izleri ve eserleri görünmüyor.

Tahkikî iman nazarı ile bakılırsa, âhiret hayatı şu dünya menzili gibi kat’îdir ve hazır bir vaziyette bizi bekliyor. Yani Allah, şu misafirhane olan dünyanın hal ve vaziyeti içine, âhiret hayatına işaret eden yüzlerce levha ve işaretler koymuştur, imansızlıktan ya da imanın zaafından hâsıl olan gafletten gelen sarhoşluk olmazsa, bu levha ve işaretler çok vâzıh ve açık bir şekilde okunabilir.

Vahyin o eşsiz iklimine giren ve fikirleri Kur’ân güneşiyle aydınlananlar bu işaretleri rahatlıkla okuyabilirler.

(1) bk. Sözler, Onuncu Söz. Mukaddime.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Yükleniyor...