Cemaatlerin "tek tip insan yetiştirdiği" hususuna ne dersiniz?

Değerli Kardeşimiz;

Bu meseleye ihtisas açısından bakıldığında gayet normal bir durum olarak karşımıza çıkar. Yani her cemaat yapacağı faaliyet ve hizmetler açısından, elbette meslek ve meşrebine uygun adam yetiştirmelidir ki, sağlam iş yapabilsin. Bir Edebiyat Fakültesi talebesi elbette fen ve bilimden haberi olmakla birlikte, daha çok edebiyat üzerinde mütehassıs olmalıdır. Bu noktadan bakıldığında her dünyevi meslek sahipleri de aynı tip adam yetiştirmek mecburiyetinde kalmaktadır. Buna da gayet normal bakılmaktadır ve bakılmalıdır. Fakat bu farklılık bir zenginlik olarak görülmeli, bir ayrılık vesilesi olarak görülmemelidir.

Bu farklılıkları kasti olarak ayrılık vesilesi yapanlar yanlış yapmakta ve topluma zarar vermektedirler. Çünkü ilmi istibdat, siyasi istibdat, iktisadi istibdat vs. gibi birçok istibdat şekilleri maalesef insan gibi duygu ve düşüncelerine sınır konulmamış istidat ve tefekkürü çok geniş olan bir varlığı bir kalıba bir şekle mahkûm edip tek tipleştirebiliyor.

Bu sebeple meşveret, mütalaa, tefekkür, tahkik, ilim, hürriyet gibi değerlerin öne çıktığı istibdat ve baskının olmadığı geniş ve külliyetli bir cemaat yapısı lazım ki, insanlar kendi renk ve özellikleri ile nefes alsınlar. Bir ağabey, bir lider bir şeyhin tahakküm ve baskısı altına girmesinler.

Bu tarz bir cemaatin en müstesna örneği sahabe dönemidir. Makamı küçük olan bir sahabi, Hz. Ömer'in (ra) fazileti altında ezilmez. Gerektiğinde onu sığaya çekebilirdi, ama yeri geldiğinde de Hz. Ömer (ra)’in değer ve kıymetini de takdir ederdi.

Asr-ı saadet, hürriyet ve hakikat asrıydı. Kimse kimseyi fazileti ile tahakküm altına almazdı ve alamazdı. Zira diğerleri de hakkını hukukunu iyi bilir, söz konusu haksızlık ise onu düzeltmesini bilirdi.

Cemaat ile fert arasında bir denge bir muvazene bulunuyor. Cemaat manası galip gelirse, fert silikleşip yok olurken, şahsa öne çıkarsa cemaatin ruhu bozulup ve dağılır. İkisi arasında iyi bir denge iyi bir ahenk kurmak gerekiyor.

Cemaat bir tarla, fert ise bir tohumdur. Tarla tohumun inkişafına değil de çürümesine vesile oluyorsa, tarlada bir mesele var demektir. Cemaatlerin temel manası ve vazifesi fertlerin sağlıklı ve güzel bir şekilde yetiştirmek ve terbiye etmektir. Yoksa cemaatten maksat birkaç kişinin tasallutu ve baskısı altına girip ona körü körüne tabi olmak değildir.

İlave bilgi için tıklayınız:

- Ben bir cemaat mensubu olduğum hale, başka bir cemaatın içinde de bulundum. Ama onlar bizi hazmetmiyor ve saldırgan davranıyorlar. Bunlar neden oluyor?

- Cemaat ve tarikatların her biri neden farklı yolda gidiyor? Bazen birbirlerinin yaptıklarını eleştirenler oluyor, konu hakkında bilgi verir misiniz?

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü