"لاٰشَرِيكَ لَهُ" kelimesi ile "وَحْدَهُ" aynı manayı ifade etmiyor mu? Farkları var ise nasıl anlamalıyız?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Bilindiği gibi “şerik” ortak demektir. Şirketler sermaye darlığından doğarlar. Bir işi yapmaya kişinin sermayesi kâfi gelmediği takdirde kendisine ortaklar bulur ve bir şirket kurarak birlikte çalışırlar.

"لاٰشَرِيكَ لَهُ Lâ şerikeleh" ifadesi, sonsuz kudret ve ilim sahibi olan Allah’ın hiçbir icraatında ortağa, yardımcıya ihtiyacı olmadığını ifade eder. Her işi sonsuz kudretiyle varlık sahasına çıkardığı gibi, yine her şeyi bizzat kendisi idare etmektedir.

Şu var ki, Allah’ın zatı bu dünyada görünmediğinden, bazı icraatlarını yine kendisinin yarattığı sebeplerin eliyle yapar. Meyveyi de yağmur gibi gökten indirmek yerine, ağacın eliyle bizlere ihsan eder. Ağacın kendisi de yapıldığından meyveyi ağacın yaptığı iddia edilemez. Ancak, bu imtihan dünyasında sebeplerin yaratılmasının çok hikmetlerinden birisi de insanlar için bir imtihan vesilesi olmalarıdır. Yani, kim neticeleri sebeplerden bilecek ve kim sebeplerin de aciz mahluklar olduklarını düşünerek “hem sebepleri hem de neticelerini Allah’ın yarattığına” inanacaktır...

"لاَۤ اِلٰهَ اِلاَّ اللّٰهُ da bir tevhid-i ulûhiyet ve mâbudiyet vardır." Birinci kelime olan "La İlahe İllallah" ifadesinde Allah'tan başka ilah ve mabud olmadığının izah ve delilleri gösterilmektedir.

"وَحْدَهُ İşte şu kelime sarih bir mertebe-i tevhidi gösterir." İkinci kelimede ise, Allah'ın tek olduğu, her meselede ona el açılması ve ondan medet istenmesi ehemmiyetle nazara veriliyor.

"لاٰشَرِيكَ لَهُ Yani, nasıl ki ulûhiyetinde ve saltanatında şeriki yoktur; Allah bir olur, müteaddit olamaz. Öyle de, rububiyetinde ve icraatında ve icâdâtında dahi şeriki yoktur."

Üçüncü kelimede ise bir sultanın idare ve saltanatında bir olabileceği, lakin terbiye ve işleri yürütmesinde yardımcılarına muhtaç olduğu ifade ediliyor. Her vali, kaymakam veya müdür sultan namına iş yapar ve icraatlarında onun ortağı sayılırlar. Fakat Allah'ın hem saltanatında "لاَۤ اِلٰهَ اِلاَّ اللّٰهُ" ortağı olmadığı gibi, icraat ve faaliyetinde de "لاٰشَرِيكَ لَهُ" ifadesiyle ortağı olmadığına bilhassa dikkat çekilir.

Allah, Vahid’dir, Ehad’dir, tek ve yektadır, ondan başka ilah yoktur. O zatı itibari ile birdir. Onun gibi başka bir zat yoktur.

Allah’ın uluhiyetinde ortağının olmaması, onun gibi mutlak ve kemal sıfatlara sahip başka bir ilah yoktur, demektir.

İki ilahın bulunması zaten aklen mümkün değildir. Zira sonsuzluk sahibi bir İlah, başka sonsuzların olmasını kabul etmez, başka sonsuz olsa, o sonsuz olamaz.

Allah’ın saltanatında ortağının olmaması ise; onun tedbir ve idare ettiği mülkünde başka sultanların olmaması demektir. Kâinat tek bir memlekettir; zerrelerden gezegenlere kadar, her şeyi bizzat idare eden Allah’tır.

Allah’ın Rububiyet'inde ortağının olmaması ise; kâinatta her şeyi terbiye eden odur, ondan başka mürebbi yoktur, demektir. Zerrelerden gezegenlere kadar her şeyi yoktan var eden, tedbir ve terbiye edip hareket ettiren Allah’tır.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?

Yorumlar

MtK

Allah razı olsun.

Yorum yapmak için Giriş Yapın ya da Üye olun.

BENZER SORULAR

Yükleniyor...