"Mecazî mahbuptan hakikî mahbuba..." Allah sevgisi dışındaki bütün muhabbetler yüzde yüz mecazî midir? Muhabbetin yüzü mecazdan hakikîye nasıl çevrilebilir? "Meselâ, bir mahbubun çirkinliğini göstermekle..." Buradaki çirkinlik hangi anlamdadır?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Allah namına olmayan bütün muhabbetler mecazidir. Mahlûkatı nefis hesabına değil, Allah hesabına ve O’nun razı olacağı mânâ seven kişi, “muhabbetin yüzünü mecazî mahbuptan hakikî mahbuba” çevrilmiş demektir.

Meşru daire dışında sevilen her şey aslında çirkindir, ama kötülüğü emreden nefis kalbe hâkim olduğunda nefis o çirkini sever. Onun çirkinliğini görmek, bu gayr-i meşru muhabbetin fena neticelerinin farkında olmak şeklinde anlaşılabilir.

Diğer taraftan, “Dünya sevgisi bütün hataların başı” olduğundan dünya bu yönüyle çirkindir. Dünyanın asıl muhabbete layık olan cihetleri Cenab-ı Hakk’ın isimlerine ayna olma ve ahirete tarla olma yönleridir.

Dünya imtihanının çok önemli bir yönü de insanın kalbindeki muhabbet kabiliyetini yerinde kullanarak Rabbini sevmesi ve mahlûkatı da O’nun namına sevmesidir. İrade sıfatı hak yolda kullanıldığında “muhabbetin yüzü mecazî mahbuptan hakikî mahbuba çevrilebilir.

Kalbimizde Allah sevgisinin hâkim olduğuna işaret eden birtakım emareler vardır. Bu emarelerin en ehemmiyetlisi takva ve salih ameldir. Sonra da güzel ahlak gelir. Yani kişi farzları yapıyor, ahlakı da güzelse, imanı sağlam demektir. İmanı sağlam olan birisinin kalbinde de kolay kolay mecazî aşklar olmaz. Şayet farzlarımızda ve ahlâkımızda zafiyetler varsa kalbimizde mecazî muhabbetlerin olduğuna alamettir.

Kalbin içini en iyi Allah bilir, biz ancak emare ve davranışlara göre değerlendirmelerde bulunabiliriz. Allah hesabına olan sevginin ölçüsü yine şeriattır. Yani sevgimiz bizi şeriatın ölçülerinin dışına çıkarıyorsa, bu sevgi mecazîdir. Çıkarmıyor ve bizi ibadete yöneltiyorsa, bu sevgi hakikidir.

Mesela, evladımıza olan muhabbetimiz bizi haramlara sevk ediyorsa, o zaman bu muhabbet Allah adına ve Allah için değil, nefis hesabına oluyor; evladına mal bırakma adına hırsızlık ve rüşvet yiyenler gibi. Misalleri çoğaltabiliriz...

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?

BENZER SORULAR

Yükleniyor...