"Mufarakat-i umumiye hengâmında olan harab-ı dünyadan haber veren ahir zaman hadisatı içinde mufarakat-i hususiyemi ihtar eden ihtiyarlık..." İzah eder misiniz?
Değerli Kardeşimiz;
"Mufarakat-i umumiye hengâmında olan harab-ı dünyadan haber veren âhir zaman hâdisâtı içinde mufarakat-i hususiyemi ihtar eden ihtiyarlık ve âhir ömrümde bir hassasiyet-i fevkalâde ile fıtratımdaki cemalperestlik ve güzellik sevdası ve kemâlâta meftuniyet hisleri inkişaf ettikleri bir zamanda, daimî tahribatçı olan zeval ve fenâ ve mütemadî tefrik edici olan mevt ve adem, dehşetli bir surette bu güzel dünyayı ve bu güzel mahlûkatı hırpaladığını, parça parça edip güzelliklerini bozduğunu, fevkalâde bir şuur ve teessürle gördüm. Fıtratımdaki aşk-ı mecazî bu hale karşı şiddetli galeyan ve isyan ettiği zamanda bir medar-ı teselli bulmak için, yine bu âyet-i hasbiyeye müracaat ettim." (Lem'a, 26. Lem'a, On Dördüncü Rica.)
Kâinattaki her güzel şey fânidir ve zevale gidiyor. Bunun yanında insana ait şeyler de fânidir ve zevale doğru gidiyor, gençlik ve sıhhat gibi. Hâlbuki insanın fıtratında güzelliğe karşı müthiş bir meyil ve meftuniyet var. Ama meftun ve âşık olduğu o güzellikler ölüm ve zeval ile son buluyor. Bu da insanın ruhunda ve kalbinde derin yaralar açıyor, müthiş tahribatlar yapıyor ve elemlere sebep oluyor. Yani sevdiğimiz şeylerin yokluğa gitmesi gönül dünyamızda ayrılık ateşi olup, bize azap veriyor.
Dünya lezzetlerini acılaştıran en büyük sebep ise, firak ve ölümdür. Mesela, gençlik ve sıhhat iki büyük nimettir ve bütün lezzetlerin de kaynağıdır. Lakin bu iki nimet en fazla yirmi otuz yıl sürüyor, sonra yerini hastalığa ve yaşlılığa bırakıyor. Kalbini gençliğe kaptıran birisi için gençliğin elden gitmesi, hatta ölüme maruz kalması çok elemli ve hazindir. Ne kadar lezzet ve muhabbet varsa, o kadar azap ve acı vardır. Zira kalbin bağlandığı bir şeyden ayrılması çok zordur ve ıstırap vericidir.
"Mevt, idam değil; tebdil-i mekândır. Kabir ise, zulümatlı bir kuyu ağzı değil; nuraniyetli âlemlerin kapısıdır." (Sözler, On Yedinci Söz)
“Tebdil-i mekân” ifadesi, ölümün yokluğa gitmek olmayıp, sadece yer değiştirme olduğu dersini verir. Yani bir insan bir şehirden diğerine göçtüğünde artık birinci şehirde onun varlığından söz edilmez, ama ikinci şehirde varlığını devam ettirir. Ölüm de bu dünyadan ayrılmaktır, ama yok olmak değildir. Ruhun bedenden ayrılmasıyla insan, dünyadaki bütün eşya ile alakasını kesmiş olur. Artık ne Güneş ona yol gösterir ne yerküre onu sırtında gezdirir ne de hava onun ciğerlerini temizler. Ancak, bunların hiçbirine muhtaç olmayan ruh, bu âlemden göçtükten sonra da hayatını “Kabir âlemi” denilen yeni bir âlemde sürdürür.
Kabir âlemine "Âlem-i berzah" da denilmektedir. Yani bu yeni âlem dünya ile ahiret arasında bir köprü âlemdir. Peygamber Efendimiz (asm.) bu âlemin; “ehl-i iman için cennet bahçelerinden bir bahçe” olduğunu müjdelemektedir (bk. Ahmed b. Hanbel, Cennet, 2-5).
Kabir âlemi dünyadan daha güzeldir, daha nuranîdir. Başta yüz yirmi dört bin peygamber olmak üzere bütün nuranî zâtlar o âlemde bulunmaktadırlar.
Ölüme iman nazarı ile bakılmaz ise, o zaman ölüm bütün sevdiklerimizden, dostlarımızdan ve akrabalarımızdan ayırıp firak acısını çektiren bir cellat olur.
Dünyada vazifesi biten insan ölüm ile ebedî istirahatgâhı olan ahirete intikal eder. Asla yok olmaz, hiçlik kuyusuna düşmez. Bu bakış ise, insana müthiş bir teselli veriyor. İşte Üstad Hazretleri bu tesellinin derecesini tam göstermek için, önce ayrılığın dehşetini nazara veriyor, sonra kavuşmanın lezzetini tattırıyor.
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü
Yorumlar
Üstad'ın âhir ömründe inkişaf eden cemalperestlik ve kemâlâta meftûniyet hisleri" nelerdir?
Her insanın fıtratında güzelliğe ve mükemmelliğe karşı şiddetli bir istek ve eğilim vardır bu insanın temel bir karakteridir. Yani insan fıtraten cemalperest ve kemal şeylere meftundur. Allah bu duyguları insana kendi sonsuz cemal ve kemalini sevip perestiş etmesi için vermiş.
Ama insanların büyük bir kısmı bu duygularını kainatta tecelli suretinde görünen zayıf gölgelerinde tatmin etmeye çalışıyor. Yani insanların cemal ve kemalin hakiki kaynağı olan Allah’a perestiş etmesi gerekirken kainat sahnesinde görünen ve binlerce perdelerden geçmiş zayıf bir tecellisine meftun olup perestiş ediyorlar.
Üstad gibi Allah dostları bu gibi duygularını yani cemalperest ve kemale meftuniyet gibi hislerini masivada, eşyada ve kainatta değil güzelliğin ve kemalin hakiki kaynağı olan Allah’ta tatmin ediyorlar Ona yönelip Ona perestiş ediyor ve Ona meftun oluyorlar.
Kainata ve eşyaya Allah adına Allah hesabına ve Allah’ın bir sanatı olarak bakanlar kainat ve eşya üzerinde tecelli eden kemal ve cemallerin Allah’ın sonsuz cemal ve kemaline işaret eden ve Ona yönlendiren bir levha bir işaret taşları olduğunu bilir ve bütün sevgi ve meftuniyetini Allah tevcih eder Ona perestiş eder.