"Ahlak-ı İlahiye" ne demektir?
Değerli Kardeşimiz;
Ahlak-ı İlahiye: Beşer aklının mahsulü olan her türlü insanî ahlak telakkilerinin çok ötesindeki İlahi ahlak.
İlahi ahlak, Allah’ın razı olduğu ahlak demektir.
İnsanı hayvandan çok aşağılara düşüren şeytanî vesveselerden pak ve temiz olan Rahmanî ahlak.
Felsefî ekollerin sergiledikleri değişik ve birbirine zıt anlayışların pek yücesindeki Kur’anî ahlak.
Kâinat kitabıyla insan bedeni arasındaki yakın ilginin bir başkası da Kur’ân ile insan ruhu arasında mevcut. İnsanın kalp ve ruh âlemi ancak Kur’ân ile tatmin olur, onunla beslenir ve onun sayesinde büyür, tekâmül eder. O halde, ahlak-ı İlahiye denilince Kur’an ahlakı akla gelmeli; Allah Resulünün (asm.) o berrak ve nuranî hayatıyla en güzel şekilde temsil ettiği örnek ahlak modeli anlaşılmalı.
İnsanın bedeni ilahi bir sanat olduğu gibi, istidadı ve tabiatı da Hakk’ın tanzim ve takdiriyledir; o da ilahidir.
Buna göre, ilahi ahlak denilince insanın yaratılışında mevcut olan bu kabiliyetlerin yerli yerince kullanılması akla gelir. Ahlaksızlıkların tümünde fıtratın bozulması ve yanlış kullanılması söz konusu.
İnsanın yaratılışı güzel ahlak üzeredir. Ancak, insan tabiatına yerleştirilmiş bulunan bütün bu vasıfların mecralarını bularak tekâmül etmeleri gerekiyor. Bu tekâmülün esasları, ilahi kitaplarda konulmuş ve peygamberlerce (as.) insanlık âlemine tebliğ edilmiştir. “Ben ancak güzel ahlakı tamamlamak için gönderildim” hâdis-i şerifinin bir mânası da bu olsa gerek.
İşte, ahlak-ı ilahiye, kâmil manasıyla Allah Resulünün (asm.) ruhunda temessül eden bu ilahi takdir ve tanzimdir.
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü