"Şu kâinatın Sahip ve Mutasarrıfı, elbette bilerek yapıyor ve hikmetle tasarruf ediyor ve ..." cümlesini, devamıyla izah eder misiniz?

Değerli Kardeşimiz;

"Şu kâinatın sahip ve mutasarrıfı, elbette bilerek yapıyor ve hikmetle tasarruf ediyor ve her tarafı görerek tedvir ediyor ve her şeyi bilerek, görerek terbiye ediyor ve her şeyde görünen hikmetleri, gayeleri, faydaları irade ederek tedvir ediyor."(1)

Bir şeyi bilerek yapmak ancak bir maksad ve plan üzerine hareket etmekle olur. Evet, Güneş'in dünyaya nisbeten o uzaklığa yerleştirilmesinde, dünyada yaşayan canlıların düşünülmesi vardır. Güneş oraya alelade konulmamış, bir plan ve maksat için konulmuştur.

Sadece Güneş değil, Güneş gibi bütün mevcudat bu maksat ve şuur ile planlanmış ve tanzim edilmiştir. Yani Allah’ın iradesi her şey üzerinde güneş gibi parlayıp dururken, insanların bunu görmeyip tesadüfe ve tabiata havale etmesi, gayet derecede ahmaklık ve aptallıktır.

Eşya üzerindeki ilahi irade ve kastın en büyük isbatı ise, eşyaya takılan sayısız hikmet ve faydalardır. Mesela, insanın karaciğerine takılan dört yüz hikmet ve vazife, karaciğerin ilahi bir irade tarafından bilerek ve bir maksat için yapıldığını kör gözlere gösterip ispat eder.

1) bk. Mektubat, On Dokuzuncu Mektup, Birinci Nükteli İşaret.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü