"Melekât ve malûmat-ı kalbiye, alelekser kulak penceresinden kalbe girerler. Bu itibarla, sem', kalbe yakındır." Vahiy direkt mi yoksa kulak aracılığı ile mi kalbe geliyor?
Değerli Kardeşimiz;
"S - Kalbden sonra tercihen sem'in zikredilmesi neye binaendir?"
"C - Melekât ve malûmat-ı kalbiye, alelekser kulak penceresinden kalbe girerler. Bu itibarla, sem', kalbe yakındır. Ve aynı zamanda, cihât-ı sitteden malûmat aldığı cihetle kalbe benziyor. Zira göz, yalnız ön ciheti görür. Bunlar ise her tarafı görürler."(1)
"Malumat-ı kalbiye", duygular vasıtası ile kalbe akıtılan malumat ve ilimler demektir ki, bu da ekseriyetle kulak vesilesi ile geliyor. Evet, insanın işiterek öğrendikleri, görerek öğrendiklerinden daha fazladır. Üstad'ın da ifade ettiği gibi, göz tek bir tarafı görürken, kulak bütün yönleri işiterek daha fazla ilmi kalbe akıtıyor.
"Melekât", tecrübe neticesinde elde edilen malumatlar demektir. "Melekât" "meleke"nin çoğulu demektir ki, insan melekelerinin ekseriyetini işiterek öğrenir. Meselâ; bir tamirci çırağı, ustasını dinleyerek öğrenir ve zamanla tamirde meleke kazanır ve sonunda ustalık makamına ulaşır.
Bu paragrafa göre kalb bütün malumat vasıtalarının toplandığı ana merkezdir; kulak ise bu vasıtalardan sadece bir tanesidir. Yani kalb hem vasıtalarla hem de bizatihi bilgi edinebiliyor. Kalbin bu üstün yönü onu diğerlerine merkez ve efendi yapıyor. Kulak ”... cihât-ı sitteden malûmat aldığı cihetle kalbe benziyor” cümlesi de bunu ifade etmektedir.
Üstad Hazretlerinin bu veciz ifadesinden şunu anlıyoruz:
Vahiy nazil olduğunda esas itibari ile kalbe inmiştir, ama bu diğer âza ve cihazların vahiyden nasipsiz olduğu manasına da gelmiyor. Yani vahiy Peygamber Efendimiz (asv)'in bütün âzalarına nüfuz etmiştir. Resul-i Ekrem Efendimizin Cebrail (as)’ı görmesi, onunla hasbihal etmesi Basar sıfatının da vahye muhatap olmasına bakıyor.
Vahyin geliş sebepleri muhteliftir, ama kalbe nüfuz etmesi aynıdır. Çünkü vahiy gibi ağır bir emanetin sadece bir latife veya âza ile alınması kabil değildir. Allah vahyi, elçisine bütün veçhi ile bütün âza ve latifelerine nüfuz ettiriyor.
(1) bk. İşârâtü'l-İ'câz, Bakara Sûresi, 7. Âyet Tefsiri.
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü