"Taarüf-ü umumi cihetiyle tasvir eder. Şu tasvirdeki müteşabihata ve müşkilata bazen tefsir lazım geliyor. Hatta tabir lazım geliyor." Ne demektir?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"İşte, her hadiste, bütün tafsilatına vahy-i mahz noktasıyla bakılmaz. Beşeriyetin muktezası olan efkâr ve muamelatında, risaletin ulvi âsârı aranılmaz. Madem bazı hadiseler mücmel olarak, mutlak bir surette ona vahyen gelir, o da kendi ferasetiyle ve tearüf-ü umumi cihetiyle tasvir eder. Şu tasvirdeki müteşabihâta ve müşkülâta bazen tefsir lazım geliyor, hatta tabir lazım geliyor. Çünkü bazı hakikatler var ki, temsille fehme takrib edilir."

"Nasıl ki, bir vakit huzur-u Nebevîde derince bir gürültü işitildi. Ferman etti ki: 'Şu gürültü, yetmiş senedir yuvarlanıp şimdi cehennemin dibine düşmüş bir taşın gürültüsüdür.' Bir saat sonra cevap geldi ki, 'Yetmiş yaşına giren meşhur bir münafık ölüp cehenneme gitti.' Zât-ı Ahmediye Aleyhissalâtü Vesselâmın beliğ bir temsille beyan ettiği hadisenin tevilini gösterdi."(1)

Tearüf-ü umumi, insanların anlayabileceği bir dil ve üslup kullanmak demektir. Yani Allah manayı vahiy şeklinde Peygamber Efendimize (asm) gönderiyor, o (asm) da o mânayı herkesin anlayabileceği bir üslup ile insanlara tefsir ve tabir ediyor.

Bu tefsir ve tabirler muhatapların idrakine ve seviyesine göre yapıldığı için, sonraki nesillerin o tefsir ve tabirleri anlaması için yine âlimlerin tefsir ve tabirlerine ihtiyaç duyuluyor. Bir toplumun örf ve ananesine göre söylenmiş bir ifadeyi, başka bir toplum anlamakta zorluk çekebilir. Bu yüzden bazı hadisler mana ciheti ile kapalı ve müteşabih olduğu için tefsir ve tabir istiyorlar.

Tefsir: Bir şeyi iyice açıklamak, keşfetmek manasında "el-fesr" masdarından tef'il babında bir kelimedir. Istılahta, beşerî takat nisbetinde, Allah Teâlâ’nın muradına delalet etmesi yönünden Kur'an-ı Kerim'i inceleyen bir ilimdir. Konusu, Kur'an ayetleridir. Gayesi, iki cihanda selamete ve mutluluğa ulaşmak için Allah Teâlâ’nın kitabını yine onun muradına uygun bir şekilde anlamak, anlatmak ve hükümler çıkarmaya kudret kazanmaktır.

Tabir: Kelime olarak ifade ve anlatma manasına geliyor. Istılah olarak, herhangi bir şeyden ve hadiseden, başka bir hak ve faydalı manaya geçmek, intikal etmek ve ibretlendirmek ve ders almak veya ders almaya vasıta olmak demektir. Bu mana daha ziyade, çok kapalı ve anlaşılması zor olan ifadeleri izah etmekte kullanılan bir tabirdir. Rüyaları tabir etmek gibi.

1) bk. Mektubat, On Dokuzuncu Mektup, Dördüncü Nükteli İşaret.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?

BENZER SORULAR

Yükleniyor...